> » liturgika












Czy w Wielkim Tygodniu można odprawić w cerkwi panichidę? Jeśli tak to w jakie dni? Czy w Wielki Czwartek lub Wielką Sobotę można dać zapiskę o spokój duszy na Liturgię (mam na myśli to czy są wyjmowane cząsteczki za zmarłych na proskomidii oraz czy jest czytana ektenia za zmarłych)? Czy może Ksiądz dać instruktaż i konkretnie opisać w jaki sposób należy modlić się w cerkwi i w domu za zmarłych, jeśli rocznice śmierci przypadają na Wielki Tydzień? Anonim

Według Typikonu jerozolimskiego do Soboty Łazarza do Antypaschy nie powinno się sprawować panichid (stąd mamy Radonicę we wtorek po Niedzieli o Tomaszu). To szczególny czas, podczas którego koncentrujemy się na byciu razem z Chrystusem. W związku z tym, w wielu parafiach w tym okresie nie dodaje się podczas liturgii ektenii za zmarłych. Podczas proskomidii oczywiście wspomina się zarówno żywych, jak i zmarłych. Wspomnienie rocznicowe należy uzgodnić z proboszczem parafii (zależy od tradycji danej parafii). Zgodnie z niektórymi lokalnymi tradycjami przenosi się je na np. Sobotę Łazarza lub Wtorek/Sobotę Paschy. W domowej modlitwie nie ma przeszkód, żeby wspominać swoich zmarłych bliskich każdego dnia. Pobożnym zwyczajem jest np. czytanie Psałterza, akatystu za zmarłych i odmówienie modlitwy za zmarłych z modlitewnika.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



Przystąpiłem do sakramentu Spowiedzi i Eucharystii we czwartek. Czy w najbliższą niedzielę mogę przyjąć Eucharystię nie przystępując do spowiedzi (przeczytając modlitwy przed i po Eucharystii)? Anonim

Nie wiem. Takie kwestie należy wyjaśniać ze swoim spowiednikiem.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika, życie duchowe



Czy diakon może czytać za batiuszkę kanon św. Andrzeja z Krety? Diakoni uroczyście czytają Apostoła i Ewangelię, ale nie spotkałem się z tradycją czytań kanonu.

Czytanie kanonu św. Andrzeja z Krety nie jest zarezerwowane tylko dla prezbiterów (batiuszek). Podczas nabożeństwa w cerkwi, przewodniczący wspólnoty (czyli proboszcz) ma prawo decydować, kto ma czytać kanon. W naszej tradycji zwykle jest to biskup lub prezbiter.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



W dzieciństwie byłam nauczana, że do komunii podchodzi się tylko po spowiedzi, więc do Priczastija podchodziła zawsze jakaś grupka wiernych. Teraz mieszkam w Warszawie i widzę, że do komunii podchodzą niemalże wszyscy wierni, którzy uczestniczą w nabożeństwie, co mocno mnie dziwi. Czy coś się zmieniło w tym zakresie w podejściu Cerkwi? Jakie są kryteria podchodzenia do komunii bez uprzedniej spowiedzi? Olga

Szanowna Pani, częstotliwość i przygotowanie do św. Komunii należy uzgodnić ze swoim spowiednikiem. W przypadku, gdy przystępujemy do Pryczastija rzadko, moim zdaniem, należy każdorazowo podejść do spowiedzi. Zaobserwowana przez Panią praktyka „nie jest nowa, to stara praktyka Cerkwi, która pozwala żyć autentycznym życiem eucharystycznym i była stosowana w wielu lokalnych Cerkwiach.” (o. Andrzej Kuźma, https://cerkiew.pl/zapytaj/?p=3928)

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



Kto w Kościele Prawosławnym może udzielać Komunii Świętej? Tylko kapłan / diakon? Czy istnieje instytucja szafarzy nadzwyczajnych jak w Kościele Rzymskokatolickim? Jakie jest stanowisko Cerkwii co do kobiet udzielających Komunii (akolitek), które ostatnio pojawiły się w KRK? Maciej

W Cerkwi prawosławnej Komunii Świętej mogą udzielać tylko osoby duchowne, po święceniach kapłańskich. W zależności od tradycji lokalnej: biskup, prezbiter (i diakon).W Cerkwi nie istnieje instytucja szafarzy nadzwyczajnych. Odnośnie akolitek – jest to sprawa Kościoła rzymskokatolickiego i nie spotkałem się z jakimkolwiek stanowiskiem Cerkwi w tej kwestii.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



Czy Cerkiew za uzasadniony powód zdjęcia błogosławieństwa z małżeństwa uważa brak miłości między ludźmi? Np. zdrady, przemoc. Związek zawarty omyłkowo, bez prawdziwego uczucia? Anonim

Małżeństwo oparte jest na miłości, której źródłem jest Bóg. Życie w małżeństwie jest swego rodzaju wysiłkiem (podwigiem) i wymaga kompromisów oraz współczucia. Każdy przypadek zmiany decyzji małżonków odnośnie dalszego wspólnego życia w miłości (czyli separacji bądź zdjęcia błogosławieństwa) musi być rozpatrzony indywidualnie i dlatego nie jestem w stanie odpowiedzieć jednoznacznie na postawione pytanie. W takich sytuacjach należy zgłosić się do duchownego i przedstawić swoją sytuację.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika, rodzina



Chcielibyśmy wziąć ślub w obrządku prawosławnym, ja jestem prawosławna, a mój partner jest katolikiem. Mój partner ma za sobą ślub w kościele katolickim. Czy unieważnienie małżeństwa kościelnego zawartego w kościele katolickim, które jest przeszkodą do przyjęcia takiego sakramentu w cerkwi prawosławnej (tak zrozumiałam z jednej z odpowiedzi tutaj na stronie) musi się odbyć za sprawą instytucji katolickich, czy może się to odbyć przy pomocy instytucji cerkiewnych? Justyna

Wnioski Pani z lektury poprzednich odpowiedzi są właściwe. Małżeństwo, które było zawarte w Kościele rzymskokatolickim tam też powinno zostać unieważnione. Sugeruję porozmawiać na ten temat z duchownym w prawosławnej parafii gdzie obecnie Pani lub Państwo mieszkają. 

Kategorie: ks. Andrzej Kuźma, liturgika, rodzina



Od kiedy i dlaczego jest w tradycji powoływanie rodziców chrzestnych i dlaczego chrzest nie może się bez nich odbyć? W praktyce i tak w wierze wychowują rodzice biologiczni. Wiem, że teraz chrzci się niemowlęta ale jeśli jest jakiś dorosły nie ochrzczony katechumen to też musi znaleźć lub mieć chrzestnych? Anonim

Instytucja rodziców chrzestnych była wspomniana już w II wieku przez Tertuliana. Sobór w Kartaginie w IV wieku dopuszczał do chrztu osoby chore, pod warunkiem że posiadają świadków (chrzestnych), którzy na własną odpowiedzialność będą za nie świadczyć.
Ze względu na coraz bardziej popularne chrzty dzieci (niemowląt), rola chrzestnych stawała się nie tylko bardziej powszechna, ale także niezbędna. Do V-VIII wieku jako chrzestnych dopuszczano rodziców dziecka, jednak później zostało to kanonicznie zakazane. Spowodowane było to określeniem pokrewieństwa duchowego i konsekwencji rodzinnych.
Od VIII wieku (na Zachodzie) do XV wieku (na Rusi) wymagano tylko jednego świadka chrztu; później, analogicznie do narodzin cielesnych, przyjęto dwoje chrzestnych.
Jeśli chodzi o chrzest dorosłych, zależy to od lokalnej praktyki Cerkwi. Ze źródeł, do których dotarłem, w Cerkwi rosyjskiej wymóg posiadania chrzestnych obowiązuje dzieci do 7. roku życia.
Chrzestny powinien być przewodnikiem w życiu duchowym, dlatego, moim zdaniem, warto mieć chrzestnego (lub chrzestnych) nawet w przypadku osób dorosłych.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



Kiedy w Prawosławiu powinno się zdjąć oświetlenie z choinki w domu oraz oświetlenie zewnętrzne domu są dwie daty i która jest właściwa 19 stycznia (poniedziałek) 2026: Święto Chrztu Pańskiego. Jest to najpopularniejszy termin zakończenia okresu dekoracyjnego w domach wiernych. 2 lutego 2026 (poniedziałek): Święto Spotkania Pańskiego (Matki Boskiej Gromnicznej). Niektórzy wierni, podobnie jak w tradycji katolickiej, zachowują dekoracje aż do tego dnia, który ostatecznie kończy cykl bożonarodzeniowy. Adrian

Wszystko jedno kiedy. To nie ma to najmniejszego znaczenia. Dekoracje świąteczne nie są obowiązkowe.
Rozwijając: Podane daty mogą być związane z obserwacjami liturgicznymi (np. zmianą wystroju świątyń). To samo dzieje się w przypadku zachowywania kolorystyki ubraniowej przez wiernych (np. chustki, krawaty, koszule) w zależności od rodzaju święta lub okresu liturgicznego. Jest to bardzo indywidualny i lokalny temat, w żaden sposób nie warunkowany przez wskazania reguł liturgicznych czy monastycznych.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika



Post w środy i piątek osoby z chorobą autoimuunologiczną. Mam pytanie odnośnie poszczenia w środy i piątki przez osoby z chorobą autoimmunologiczną. Jestem chory na cukrzycę typu 1 ale chciałbym pościć w środy i piątki. Jednak ustabilizowanie poziomu cukru wymaga czasem dojedzenia. Moim standardowym sposobem odżywiania przy cukrzycy typu 1 jest dieta niskowęglowodanowa z ograniczeniem zbóż, nacisk kładzie na produkty odzwierzęce (jaja, ryby, mięso, warzywa). Odpada jedzenie chleba, kasz gdyż powoduje zamęt w stanie glukozy. Moje pytanie zatem brzmi czy nadal post jest obligatoryjny dla takich osób? Anonim

Wszystko, co odbywa się w miłości nie może być obligatoryjne, bo staje się przymusem, a nie przejawem wolnej woli. Post jest jednym ze sposób pokazania, że relacja z Bogiem jest dla nas ważna. Na przestrzeni wieków zostały wypracowane (szczególnie w środowiskach monastycznych) ogólne reguły postu, ale zawsze było obecne także indywidualne podejście. Proszę uzgodnić swój post z doświadczoną osobą duchowną i swoim lekarzem.

Kategorie: ks. Piotr Makal, liturgika, życie duchowe



Strona 1 z 6412345...102030...Ostatnia »