O nauczaniu religii w Klaipedzie

W dniach 18-20 października odbyło się spotkanie katechetyczne w Klaipedzie (Litwa) poświęcone edukacji religijnej dzieci i młodzieży. Z inicjatywą wspólnej refleksji nad tym zagadnieniem wystąpił ks. Gieorgij Ananiew, odpowiedzialny za nauczanie religii prawosławnej w dekanacie kłaipedzkim. Gospodarzem spotkania był ks. Grigorij Niegurica, proboszcz parafii pw. św. Mikołaja w Klaipedzie.

Z błogosławieństwa metropolity Sawy w spotkaniu uczestniczyli ks. Andrzej Busłowski, wizytator nauczania religii prawosławnej oraz dr Lilla Busłowska, doradca metodyczny religii prawosławnej.

Jak zbliżyć się do Boga, jak Go ukazać, by nie naruszało to wolności człowieka, by wiara przez to objawienie wzmocniła się w nim, w taki sposób, aby mógł powiedzieć: Teraz już nie ja żyję, lecz żyje we mnie Chrystus (Gal 2,10)? Drogę tego procesu wyznaczają słowa świętych ojców – Po pierwsze jedność, po drugie wolność, wszędzie miłość. Jednak wciąż aktualne jest poszukiwanie sposobów realizacji tego wezwania. Dlatego w czasie kolejnego roku szkolnego zadajemy pytanie: Jak wychować powierzone nam dzieci? Towarzyszy ono nie tylko tym, którzy podążają drogą nauczania czy podjęli trud rodzicielskiej odpowiedzialności. Odpowiedzi na to pytanie nie można udzielić w sposób prosty i wyczerpujący. Poszukiwanie jej ponownie skłania do podjęcia refleksji na temat nauczania i wychowania młodego człowieka w świetle prawosławnej pedagogiki i doświadczeń w tym zakresie Cerkwi w Polsce i na Litwie. Celem wychowania jest stworzenie warunków do rozwoju duchowego życia prowadzących do zbawienia za sprawą wocerkowlenija – jak uczy św. Teofan Zatwornik. Podstawą wszelkich działań jest wychowanie w rodzinie, a proces wychowania przebiega z właściwymi sobie akcentami na poszczególnych etapach edukacyjnych. Początkowo, w okresie dziecięcym – poprzez osobisty przekład, następnie – poprzez „zasiewanie” nauki Chrystusa w życiu młodego człowieka i kształtowanie jego postaw. Nie ma bardziej wzniosłej sztuki niż sztuka wychowania. Mądry wychowawca tworzy żywy obraz, który cieszy i Boga i ludzi – uczy św. Jan Złotousty.

Narodzenie i wychowanie nowych pokoleń przybliża człowieka do Stwórcy, czyni nas Jego współpracownikami, uczestnikami procesu stworzenia. W codziennym życiu jednak ta powinność człowieka przepełniona jest ziemską troską, problemami egzystencjalnymi, trudnościami i niepowodzeniami na tyle, że wprowadzająca do Kościoła rola rodziców i systemu wychowawczego znika z pola widzenia. A proces wychowania jest procesem ważnym, duchowym ale i złożonym.

19 października mieliśmy okazję uczestniczyć w zajęciach w szkole niedzielnej, które odbywają się dla poszczególnych grup – od przedszkola po uczniów średnich szkół oraz dla dorosłych (zajęcia raz w tygodniu po południu). Nauka religii odbywa się także w szkołach w wymiarze jednej godziny tygodniowo. Zajęcia dla uczniów w niedzielnej szkole odbywają się w soboty (rano) i niedziele (po Liturgii) oraz po południu w pozostałe dni tygodnia, obejmują takie przedmioty jak: blok główny – nauczanie religii oraz dodatkowe: podstawowa wiedza o prawosławiu, katechizm, historia prawosławia na Litwie, historia Kościoła, język cerkiewnosłowiański a także zajęcia plastyczne, muzyczne, artystyczne czy nauka języków obcych. Do dyspozycji uczniów i parafian jest także bogato wyposażona biblioteka parafialna, czytelnia oraz sala wystaw. Regularne zajęcia odbywają się także dla starszych ludzi, raz w tygodniu oraz spotkania psychologa z rodzicami dzieci, raz w miesiącu. W ramach niedzielnej szkoły uczestniczyliśmy w ciekawych zajęciach z grupą młodszych uczniów, prowadzonych przez Oksanę Władimirowną Rutkus oraz w zajęciach dla starszej grupy młodzieży, prowadzonych przez dr Andreja Wadimowicza Fomina.

Tego dnia także miała miejsce konferencja katechetyczna z udziałem nauczycieli religii prawosławnej rejonu Klaipedy.

Z naszej strony przedstawiono szkolny system nauczania religii prawosławnej w Polsce po 1990 roku. Zaprezentowano różnorodne formy działalności z dziećmi i młodzieżą w diecezji warszawsko-bielskiej oraz wskazano na dokumenty nauczania religii prawosławnej PAKP w szkole, takie jak: podstawa programowa i program nauczania religii oraz zaprezentowano wybrane podręczniki i środki dydaktyczne wspomagające realizację treści tematycznych w poszczególnych etapach edukacyjnych. W części warsztatowej spotkania zaprezentowano wybrane sposoby i metody pracy z uczniami.

Spotkanie podsumowano wspólną dyskusją i wymianą doświadczeń w dziele edukacji religijnej młodego człowieka, akcentowano zarówno sukcesy dotychczasowej działalności w doświadczeniach uczestników konferencji oraz potrzeby i problemy, które wymagają wysiłku w realizacji dzieła Bożego jakim jest wychowanie młodego prawosławnego człowieka we współczesnym świecie.

Uczestnicy konferencji wyrazili chęć kontynuowania podobnych spotkań w zakresie wymiany doświadczeń w przyszłości.

20 października arcybiskup Wilna i całej Litwy (patriarchat moskiewski) Innocenty wyraził serdeczne podziękowania gościom z Polski za udział w spotkaniu w Klaipedzie. Tego dnia także mieliśmy możliwość spotkania i wymiany myśli z ks. prof. Włodzimierzem Worobiowem, rektorem Państwowego Uniwersytetu Duchownego św. Tichona w Moskwie.

Spotkanie przebiegało w miłej, serdecznej atmosferze, pozwoliło wzbogacić i wymienić doświadczenia w pracy katechetycznej.

zdj ks. Andrzej Busłowski

www.orthodox.pl

— Lilla Busłowska