Katoliccy katecheci o duchowości Wschodu

W dniach 10-13 września w rzymskokatolickiej diecezji kaliskiej odbywały się jesienne Dni Skupienia dla katechetów diecezji. W tym roku myślą przewodnią spotkań było „Wspólne przesłanie do narodów” podpisane w sierpniu przez patriarchę Cyryla I wraz z przewodniczącym Konferencji Episkopatu Polski arcybiskupem Józefem Michalikiem. W każdym z dni ks. Jerzy Adamczak, podczas swojej homilii nawiązywał do przesłania. Jednak dogłębnie temat został przedstawiony podczas wykładu „Ikona - dar Kościoła Wschodniego w procesie dydaktycznym związanym z „Nową Ewangelizacją”. Temat został zainicjowany przez samego dyrektora, jak i katechetów gimnazjum nr 1 w Ostrowie Wielkopolskim. O jego przeprowadzenie poproszono Bogumiłę Gruszczyńską – Kozan, która swój wykład podzieliła na cztery części. Pierwsza z nich dotyczyła wnikliwej analizy tekstu wspólnego przesłania i wpatrzenia się w zadania, jakie to przesłanie stawia każdemu z nas, a przede wszystkim katechecie na lekcjach religii. Wypowiedź zachęcała odbiorcę do wnikania w kulturę cerkiewną Wschodu, do umiejętnego przekazu jej bogatych treści na katechezie w Kościele rzymskokatolickim.

By mocniej wniknąć w duchowy świat Cerkwi, prelegentka zaprezentowała trzy postaci żyjące i wypełniające swoje życiowe powołanie w duchu ekumenizmu. Zaprezentowała fragmenty homilii Jana Pawła II na Ukrainie w czerwcu 2001 r. kiedy to padły znamienne słowa: „Tutaj Kościół oddycha dwoma płucami tradycji wschodniej i zachodniej. Tutaj w braterskim dialogu spotykają się ci, którzy czerpią ze źródeł duchowości bizantyjskiej, a także ci, którzy żyją duchowością łacińską. Tu spotyka się i wzajemnie ubogaca głębokie poczucie tajemnicy, która panuje w świętej liturgii Cerkwi Wschodu, oraz mistyczna istota obrzędu łacińskiego”.

Przedstawiła także postrzeganie duchowości ekumenicznej przez brata Rogera z Taize, który powiedział przed laty: „Chciałbym tu przypomnieć, że moja babcia ze strony matki odkryła intuicyjnie jakby klucz do zrozumienia powołania ekumenicznego i to ona otworzyła mi drogę do wypełnienia tego powołania. Kiedy byłem jeszcze bardzo młody, ja z kolei poruszony świadectwem jej życia, odnalazłem swoją własną tożsamość chrześcijanina, kiedy pojednałem w samym sobie wiarę moich przodków z tajemnicą wiary katolickiej, nie zrywając komunii z nikim. Jeśli chodzi o mnie, głęboka miłość do Kościoła prawosławnego zrodziła się już w moim dzieciństwie”.

Swą wypowiedź ubogaciła malarską duchowością mistrza Jerzego Nowosielskiego, który twierdził: „Jeśli chodzi o mnie, głęboka miłość do Kościoła prawosławnego zrodziła się już w moim dzieciństwie”. Powyższe przykłady oparła o fotografie postaci i reprodukcje malarskie Nowosielskiego.

W kolejnej części przekonała, że ikona jest darem dla człowieka. Bogactwo jej osobistego świadectwa w spotkaniu się z ikoną, w możliwościach jej tworzenia i samej miłości do niej przedstawiła przy pomocy własnych, bogatych fotografii. Na odbiorcy wywarło to niesamowite wrażenie zważywszy, że ikony jej autorstwa były pośród nas i stanowiły dowód na namacalność tworzenia i jej istoty w życiu chrześcijańskim.

W czwartej części dokonała analizy treści programowych katechezy w szkole podstawowej, gimnazjum i liceum pod względem duchowości płynącej z cerkwi Wschodu. Wskazywała drogi realizacji zagadnień, wywoływała w odbiorcy postawy badawczej, poszukującej i mobilizującej do ekumenicznego wychowania w procesie dydaktycznym katechezy.

Podsumowując swój wykład wskazała na literaturę i źródła czerpania wiedzy na powyższe tematy.

Spotkanie katechetów w tych dniach z Bogusią Kozan ukazało, w jak piękny sposób można wychowywać człowieka w duchu chrześcijańskiej kultury, której owocem będzie szacunek, tolerancja i sprawiedliwość.

— Jolanta Bury