"My, Wy, Oni" - wycieczka do Supraśla

Idea poznania trzech największych mniejszości religijnych województwa podlaskiego stanęła u podstaw działań pomysłodawców projektu „My, Wy, Oni – wielokulturowy spektakl w trzech podlaskich odsłonach”. Aby często powtarzany slogan „Wielokulturowe Podlasie” nie pozostał tylko pustą zbitką słów, Akademicki Klub Turystyczno-Krajoznawczy (AKTK) podjął się przygotowania i realizacji cyklu wycieczek do najbardziej reprezentatywnych miejsc dla prawosławia, judaizmu i islamu. Prócz walorów turystycznych, ważne było także poznanie i zrozumienie specyfiki danej religii na podstawie rozmów z jej przedstawicielami. Do wsparcia swych działań AKTK namówił rektora Uniwersytetu w Białymstoku, dziekana Wydziału Prawa UwB oraz Parlament Studentów, dzięki czemu możliwa była realizacja dotychczasowych i przyszłych założeń.
Pierwsza odsłona projektu – prawosławie – była szczególnie interesująca ze względu na liczną grupę prawosławnych mieszkających na terenie województwa podlaskiego. 20 listopada młodzież akademicka UwB wzięła udział w wyjeździe do Supraśla.

Zanim się tam wszyscy udaliśmy, na swój cel obraliśmy cerkiew św. Ducha w Białymstoku. Spotkaliśmy tu ks. Jana, który oprowadził nas po cerkwi, jednocześnie wtrącając interesujące komentarze i wyjaśnienia, dotyczące prawosławnych tradycji i obrzędów. Duchowny wyjaśnił nam, że używany w Cerkwi język cerkiewnosłowiański jest najstarszym z języków słowiańskich i wbrew powszechnemu mniemaniu daleko mu do języka rosyjskiego. Wszystkich obecnych zachwyciły kolorowe freski na ścianach i suficie cerkwi. Dowiedzieliśmy się też m.in., że jest to największa świątynia prawosławna w Polsce i jedna z największych w Europie Środkowej.

Po krótkiej wizycie na chórze opuściliśmy cerkiew św. Ducha, udając się w kierunku Supraśla. Jako że nastał wieczór, zakwaterowaliśmy się w Akademii Supraskiej, mieszczącej się na terenie monasteru Zwiastowania Bogurodzicy. Mieliśmy tam zapewniony nocleg, który dzięki uprzejmości Fundacji Oikonomos i monasteru był darmowy. Następnie udaliśmy się do centrum Supraśla aby zjeść kolację. W jednym z barów udało się nam posilić regionalnymi przysmakami takimi jak kartacze, kiszka ziemniaczana czy babka ziemniaczana.

Po posiłku przyszedł czas na rozmowę z supraskimi mnichami, którzy w interesujący sposób przybliżyli nam historię i tradycje prawosławia. Ojcowie Warsonofiusz i Hiob chętnie odpowiadali na pytania dotyczące głównie różnic między prawosławiem a katolicyzmem, a także stosunku Cerkwi do różnych współczesnych problemów: aborcji, eutanazji, in-vitro. Niezwykle ciekawe opowiedzieli nam o dniu z życia mnicha. Zwieńczeniem wieczoru była projekcja rosyjskiego filmu pt. „Wyspa”, w dużym stopniu dotykającego poruszanych uprzednio tematów. Zmęczeni, aczkolwiek zadowoleni z ambitnie spędzonego dnia rozeszliśmy się do swoich pokojów na nocleg.

Sobotni poranek obudził nas koncertem dzwonów nawołujących na Liturgię, w której wzięliśmy udział. Dzięki przygotowanym wcześniej tłumaczeniom mogliśmy ze zrozumieniem wysłuchać modlitw. Towarzyszył im śpiew Irmologionu Supraskiego – spisanego pod koniec XVI wieku zbioru pieśni cerkiewnych, który swego czasu rozsławił Supraśl w całej Europie. Następnie, po krótkim śniadaniu, udaliśmy się do Muzeum Ikon – jednej z głównych atrakcji Supraśla. Zgromadzono tam ikony z których najstarsze datowane są na XVIII wiek. Kolejnym punktem programu było zwiedzanie monasteru Zwiastowania Bogurodzicy. Przez burzliwą historię tego miejsca przeprowadził nas przewodnik – dzwonnik, którego poranne popisy wyrwały nas ze snu.

Zakończywszy zwiedzanie klasztoru i podziękowawszy mnichom za gościnę, udaliśmy się z powrotem do Białegostoku. Dzięki publikacjom ”Prawosławne cerkwie Białegostoku i okolic” ofiarowanym nam przez Bractwo św.św. Cyryla i Metodego jeszcze chętniej będziemy odwiedzać i poznawać cerkwie Podlasia.

Patronat honorowy nad projektem objęli:

• prezydent Białegostoku
• Rektor Uniwersytetu w Białymstoku
• Dziekan Wydziału Prawa UwB
• biskup supraski Grzegorz

— Daniel Kasjański