Nowa książka o relikwiach świętych

Kwestii kultu relikwii świętych w Cerkwi poświęcona jest kolejna publikacja Jarosława Charkiewicza, od lat zajmującego się różnego rodzaju zagadnieniami związanymi z prawosławną świętością, hagiografią i ikonografią. W poszczególnych rozdziałach książeczki autor przybliża czytelnikowi poszczególne kwestie związane z relikwiami świętych i ich kultem.

Relikwie świętych w prawosławiu cieszą się wielką czcią, nieporównywalną z żadną inną religią. Traktowane są one jako miejsce szczególnej obecności świętego przez łaskę, a moc relikwii tkwi w tym, że ciało świętego zachowuje związek z jego duchem także po jego śmierci, a niezniszczalność choćby fragmentu jego ciała niesie w sobie zaczątek przyszłej chwały. W relikwiach bowiem święci jakby żyją nadal na ziemi.

Już na początku autor uzasadnia myśl mówiącą, że „Podstawą chrześcijańskiego kultu świętych relikwii jest dogmat o Wcieleniu”. Odwołuje się przy tym do nauki Cerkwi o Wcieleniu, cytatów nowotestamentowych, dzieł Świętych Ojców oraz poglądów na ten temat współczesnych teologów prawosławnych.

W dalszej części pracy wyjaśnione jest samo pojęcie, co w prawosławiu nazywane jest terminem „relikwie”, jakie były zaczątki czci oddawanej relikwiom w Starym Testamencie oraz jak rozwijał się ich kult w czasach nowotestamentowych. Następnie w oparciu o naukę Świętych Ojców autor wyjaśnia trzy zasadnicze przyczyny, dla których ustanowiony został kult świętych relikwii.
Dalej autor pisze o dwóch niewytłumaczalnych przez naukę zjawiskach zachodzących z relikwiami świętych: fenomenie niezniszczalności niektórych relikwii, tj. nieuleganiu działaniu wobec nich procesu tlenia, prowadzącego do fizycznego rozkładu, jak też kwestii wydzielania przez niektóre relikwie aromatycznej mirry – obdarzonej uzdrawiającymi właściwościami płynnej substancji, która może posiadać różną konsystencję, barwę i zapach. Odnosi się też do kwestii dzielenia relikwii na drobne cząsteczki, co nie stoi w przeszkodzie z tym, że „Nawet w najmniejszej cząsteczce relikwii świętych obecna jest łaska Boża. Będąc uczestnikiem łaski płynącej od tej cząsteczki, stajemy się uczestnikami łaski całej hipostazy, a poprzez nią wierni zwracają się do samego Boga ze swoimi modlitwami, które wysłuchiwane są na miarę ich wiary i Bożej łaski”.
W dalszych rozdziałach książki czytamy o sposobach przechowywania relikwii. I tak mogą one znajdować się m.in. w równego rodzaju relikwiarzach, antyminsach oraz przebywać w ukrytych miejscach znajdujących się pod świątynią. Następnie czytelnik poznaje niuanse równic i podobieństw czci oddawanej relikwiom i ikonom, a pracę kończy krótkie omówienie miejsce relikwii świętych w innych Kościołach chrześcijańskich.
Publikację kończą pytania, odpowiedzi na które powinien sam sobie, przed własnym sumieniem, udzielić czytelnik: „Na ile święci i ich relikwie obecni są w naszym codziennym życiu? Na ile życie świętych służy nam za przykład do naśladowania? Jak często i z jaką gorliwością oddajemy cześć świętym relikwiom i modlimy się przy nich z wiarą w modlitewne orędownictwo świętych przed Bogiem?”.

Książkę można kupić w naszym sklepie w cenie 14,50 zł.

— Jarosław Charkiewicz, Ewa Siegień