Uroczystości w Przemyślu

Niedziela 7 października była szczególnym dniem w życiu parafii prawosławnej pw. Zaśnięcia Bogarodzicy w Przemyślu. Tego bowiem dnia w cerkwi parafialnej położonej w historycznej, szczególnie dla cerkwi prawosławnej, przemyskiej dzielnicy Wilcze odbyła się uroczysta Liturgia z okazji zakończenia trwającego od pewnego czasu remontu kapitalnego świątyni. Liturgię celebrował biskup gorlicki Paisjusz w asyście duchownych: ks. Bazylego Zabrockiego – dziekana okręgu przemyskiego, ks. Wiaczesława Janiela, ks. Jana Plewy, oraz proboszcza parafii ks. Jerzego Mokrauza.

W progach świątyni biskupa Paisjusza, przywitały dzieci i młodzież oraz przedstawiciele rady parafialnej. Uroczystości zgromadziły licznie przybyłych parafian oraz gości z parafii w Kalnikowie, Kłokowicach, Zapałowie, a także przyjaciół przemyskiej parafii.

W swojej homilii Paisjusz podkreślał starożytność przemyskiego prawosławia. Nawiązał do starych tradycji cerkiewnych zachowanych na tych ziemiach, które dowodzą wielowiekowej łączności z prawosławiem w Grecji oraz na Bałkanach. Zwrócił uwagę na kult relikwii w Cerkwi, jego znaczenie dla wzrastania w życiu duchowym. Nawoływał do wcielania w życie przykazania miłości bliźniego, a tym samym pokojowego i braterskiego współistnienia wszystkich ludzi zamieszkujących te ziemie. Na zakończenie podziękował wszystkim parafianom za ich duży wkład w remont i utrzymanie przemyskiej cerkwi.

Przemyśl zawsze, niemal od początku swego istnienia związany był z cerkwią prawosławną. Początki biskupstwa przemyskiego wiążą się bezpośrednio z misją cyrylometodiańską, oraz restytucją metropolii słowiańskiej w latach 898-900. Niektóre źródła podają, że wtedy doszło do utworzenia biskupstwa przemyskiego. Dowodem na to są odkryte w latach 60 tych XX wieku, ruiny rotundy Przenajświętszej Bogurodzicy wraz pałacem na wzgórzu zamkowym, oraz drugiej rotundy św. Mikołaja, znajdującej się dzisiaj pod prezbiterium katedry rzymskokatolickiej. Obie rotundy są datowane na przełom IX i X wieku. W swojej formie są analogiczne do licznych rotund odkrytych w Wielkich Morawach. Natomiast ruski kronikarz Nestor w „Spisie Politikowskim i Sofijskim” umieścił prawosławnego biskupa przemyskiego na dziewiątym miejscu wśród biskupów ruskich. „Powieść doroczna” obejmowała wydarzenia sprzed 1110 roku.

Także miejsce gdzie dzisiaj stoi cerkiew Zaśnięcia Bogarodzicy od wieków związane było z cerkwią prawosławną. W średniowieczu znajdował się tutaj monaster Zaśnięcia Bogarodzicy, o którym pierwsza wzmianka pochodzi z dokumentu księcia halickiego Lwa Daniłowicza z roku 1292. To właśnie w tym monasterze schronienie znaleźli biskupi przemyscy po wygnaniu w roku 1412 biskupa Atanazego z katedry zamkowej przez Władysława Jagiełłę. Monaster ten był siedzibą biskupią aż do roku 1500.

W latach 1982-83 zrujnowana prawie doszczętnie cerkiew p.w. Zaśnięcia Bogurodzicy na Wilczu stała się siedzibą odrodzonej parafii prawosławnej po 290 latach nieobecności organizacji cerkiewnej w Przemyślu.

Z tego powodu uroczystości jakie odbyły się w ostatnią niedzielę napełniły wszystkich wiernych dumą, nadzieją na przyszłość, oraz umocniły siły do dalszej pracy dla dobra cerkwi.

— ks. Jerzy Mokrauz