Z pobytu patriarchy Bartłomieja w Polsce

W dniach 4-6 grudnia br. przebywał w Polsce Jego Świątobliwość, Świątobliwy Bartłomiej, Arcybiskup Konstantynopola Nowego Rzymu, Patriarcha Ekumeniczny. Jego Świątobliwości towarzyszyli: Metropolita Francji Emanuel, Metropolita Pruski Elpidifor i diakon Paisjusz.

Jego Świątobliwość przybył do Warszawy na zaproszenie Jego Eminencji, Wielce Błogosławionego Sawy, Metropolity Warszawskiego i całej Polski aby osobiście dokonać poświęcenia kamienia węgielnego cerkwi św. Sofii – Mądrości Bożej przy ul. Puławskiej 568.

Budowa nowej cerkwi w Warszawie to przedsięwzięcie historyczne, niezwykle ważne i długo oczekiwane. Starania o pozwolenie na budowę trwały od 2004 r. i zostały zwieńczone pozytywną decyzją Prezydenta m.st. Warszawy (Nr 90/D/15 z dnia 21.IV.2015 r.) zatwierdzającą projekt budowy i wydanie pozwolenia na budowę nowej cerkwi pw. Św. Sofii – Mądrości Bożej w Warszawie. Projekt świątyni został opracowany przez warszawskiego architekta Andrzeja Markowskiego i wzorowany jest na konstantynopolitańskiej świątyni Św. Sofii – Mądrości Bożej, która do dziś stanowi niedościgniony wzór budownictwa sakralnego.

Poświęcenie kamienia węgielnego odbyło się 5 grudnia br. na zrębach fundamentów wznoszonej świątyni. W historycznej uroczystości wzięli udział członkowie św. Soboru Biskupów PAKP, duchowieństwo, licznie zgromadzeni wierni. Obecni byli przedstawiciele Kancelarii Prezydenta, Rady Ministrów, Samorządów m.st. Warszawy i Dzielnicy Warszawa Ursynów, Ambasadorowie i przedstawiciele Korpusu Dyplomatycznego w Warszawie. Kościół rzymskokatolicki reprezentowany był przez kardynała Kazimierza Nycza. Obecni byli Zwierzchnicy i Przedstawiciele Kościołów zrzeszonych w Polskiej Radzie Ekumenicznej.

Przed rozpoczęciem obrzędu poświęcenia Jego Eminencja Metropolita Sawa wygłosił słowo, w którym z wielką estymą stwierdził: Świątynię budujemy na znak wdzięczności naszym Przodkom, Matkom, Ojcom i Braciom, którzy poprzez całą historię Polski, w różnych jej okresach, wiernie służyli swojej Ojczyźnie i Cerkwi. Stosownie do wezwania Apostoła pamiętamy o nich. To ona Hagia Sophia będzie żywym świadectwem o nich, jak również naszego pokolenia dla przyszłych pokoleń oraz pięknym pomnikiem architektonicznym dla naszej stolicy Warszawy. Ona, Warszawa, która miała nie istnieć, istnieje, pięknie się rozwija i oto dzisiaj rozpoczyna otrzymywać wspaniały obiekt architektoniczny. Na zakończenie metropolita Sawa wyraził swą wdzięczność Bogu: Przeżywając dzisiejszą podniosłą uroczystość składamy nade wszystko pokłon i podziękowanie Bogu Najwyższemu. Jemu niech będzie chwała i uwielbienie. W imieniu pełni naszej Cerkwi: Episkopatu, Duchowieństwa i Wiernych z całego serca dziękujemy Waszej Świątobliwości za przybycie do nas, by udzielić patriarszego błogosławieństwa na budowę Hagii Sophii. Pomimo przeróżnych zajęć znaleźliście czas, by być razem z nami. Za to składamy nasze słowiańskie podziękowanie płynące z głębi duszy: Bóg zapłać!

Po zakończeniu słów powitania Jego Eminencja Metropolita Sawa poprosił Jego Świątobliwość Patriarchę Bartłomieja o dokonanie poświęcenia kamienia węgielnego. Jego Świątobliwość w swym słowie wskazał na rangę wydarzenia jakim jest wyświęcenie nowej świątyni w stolicy naszego kraju. Przypomniał o pierwowzorze, który znajduje się obecnie w Turcji, dzieląc się refleksją rzekł: Hagia Sophia nie jest w tej chwili muzeum, nie jest też meczetem, lecz zawsze była ona i nadal jest prawosławną świątynią, w ścianach której aniołowie po cichu płaczą i zanoszą modlitwy do Boga.

Po zakończeniu uroczystości związanych z poświeceniem Jego Świątobliwość spotkał się z Prezydentem Rzeczpospolitej Polskiej Andrzejem Dudą. Spotkanie upłynęło w miłej atmosferze, wzajemnego zrozumienia wielu problemów, które przeżywa współczesna ludzkość, aktów terrorystycznych, migracji itp. Następnie odwiedził Ambasadorów; Turcji i Grecji, oraz spotkał się z diasporą grecką w Polsce.

Podczas trzeciego dnia swej wizyty Jego Świątobliwość modlił się w Katedrze Metropolitalnej w Warszawie. Św. Liturgii przewodniczył Jego Eminencja Metropolita Sawa, Eminencji asystowali Arcybiskupi i Biskupi obu Kościołów. Po zakończeniu św. Liturgii Jego Eminencja Metropolita Sawa zwrócił się ze słowami braterskiego przesłania do Jego Świątobliwości, mówił: Wasza Świątobliwość przybyliście do nas w roku jubileuszowym, 17 września br. minęło 90 lat od ogłoszenia autokefalii naszej Cerkwi. Z tego też tytułu obecność Waszej Świątobliwości wśród nas jest tak ważna, dla nas, i dla całej eklezjalnej świadomości Prawosławia. Eminencja mówił o trudzie i dalekowzrocznej staranności o dobro wiernych ze strony zapisanych w kartach pamięci śp. arcybiskupów, biskupów, ludzi świeckich, którzy przyczynili się do otrzymania i zachowania autokefalii.

W słowie skierowanym do Jego Świątobliwości Jego Eminencja Metropolita Sawa odniósł się do wzajemnych życzliwych bratnich relacji mówiąc: Po odzyskaniu niepodległości przez nasz kraj w 1918 roku, kiedy Cerkiew nasza znalazła się w trudnej sytuacji kanoniczno-organizacyjnej Mądrość Boża przemówiła przez Patriarchat Konstantynopolitański. 90 lat temu wręczono nam, tu w Katedrze 17 września 1925 roku Tomos ogłaszający autokefalię. „Dziwne są dzieła Boże!" Mija 90 lat i Wasza Świątobliwość jest wśród nas. Stąd wynika nasza radość, napawająca nas optymizmem na jutrzejszy dzień. To dzięki mądrej polityce cerkiewnej naszych przodków cieszymy się dzisiaj stabilnością życia cerkiewnego.

Nawiązując do uroczystości poświęcenie kamienia węgielnego Eminencja powiedział: Wasza Świątobliwość! Jesteście dla nas nie tylko spadkobiercą świętych Andrzeja, Jana Chryzostoma, Patriarchy Focjusza, Patriarchów Grzegorza VII, Konstantyna VI, ale jesteście bliskim naszemu sercu Patriarchą i Bratem, z którym dzielimy nasze troski i radości. Dlatego nie mogło zabraknąć Was przy położeniu kamienia pod nową Sofię – Mądrości Bożej.

Jego Świątobliwość w swym słowie wyraził wdzięczność dla Cerkwi Prawosławnej w Polsce: Przebywamy do Was Wasza, Eminencjo, Drodzy Bracia Kapłani i Dzieci w Chrystusie, by przekazać Wam przesłanie Patriarchatu Ekumenicznego o bezinteresownej ofiarności, która bije ze źródła pustego materialnie, lecz bogatego duchowo, skarbca świętych i męczenników ale i staniu na straży naszej Prawosławnej Wiary, jak również wszystkich Synodów, które na przestrzeni historii miały miejsce w Konstantynowym Grodzie. Przebywamy z „odwieczną Ewangelią, by dzielić się nią z tymi, którzy żyją na Polskiej ziemi. Jego Świątobliwość nawiązał do trudnej historii, którą została doświadczona Cerkiew Polsce: Cierpienie i niedostatek minęły. Nadeszła wolność i odrodzenie. Czas próby zostaje wynagrodzony. Z głębi naszego serca wychwalamy i dziękujemy Panu wielkiego miłosierdzia i łask, Temu, Który lituje się i wysłuchuje każdej prośby, gdyż nie zapomniał On i o Cerkwi Prawosławnej w Polsce, którą wskrzesił On i ponownie okrył blaskiem chwały i dumy, których pozazdrościć mogą pozostałe Cerkwie Autokefaliczne. Wszystko to, dokonało się dzięki apostolskiej gorliwości i zapałowi Waszej Wielce Umiłowanej i Czcigodnej Eminencji, Drogi nasz Bracie Metropolito oraz zaangażowaniu wielu znanych z imienia i tych który pragnęli pozostać anonimowi – sług i głosicieli Ewangelii.

Po wygłoszeniu aklamacji i odśpiewaniu przez chór „wielu lat życia…” odbyło się przekazanie upominków. Trzydniowy pobyt Patriarchy Ekumenicznego zakończył się uroczystym obiadem w Centrum Kultury Prawosławnej.

Wierni warszawskiej Katedry z rozrzewnieniem żegnali odjeżdżającego Patriarchę prosząc Jego Świętych modlitw w starożytnym mieście Konstantynopolu. Wierzymy, że niezapomniana wizyta Jego Świątobliwości przyczyni się do pogłębienia wzajemnych międzycerkiewnych relacji i budowania wzajemnych eklezjalnych perspektyw.

fot. autor

za: orthodox.pl

— ks. Mirosław Lewczak