Święty męczennik Alban

Cząsteczka relikwii pierwszego męczennika Wysp Brytyjskich św. Albana powróciły na miejsce jego męczeńskiej śmierci.

Święty męczennik Alban był rzymskim żołnierzem. Pewnego razu udzielił schronienia chrześcijańskiemu duchownemu, prześladowanemu przez pogan, który zapoznał Albana z podstawami wiary chrześcijańskiej, a następnie na jego życzenie ochrzcił go. Rzymscy żołnierze poszukujący ukrywających się chrześcijan przybyli do domu Albana. Aby umożliwić duchownemu ucieczkę gospodarz przywdział jego szaty i sam oddał się w ich ręce. Postawiony przed sądem nie wyrzekł się wiary w Chrystusa. Podano go za to torturom, a następnie skazano na śmierć. Gdy świętego prowadzono na miejsce kaźni, jak opisuje jego żywot, miały miejsce dwa cudowne wydarzenia. Oto wspinając się na górę, gdzie miał ponieść śmierć, na pewien czas zatrzymał nurt rzeki, aby wszyscy suchą stopą mogli przejść na druga stronę. Następnie, już na samym wzniesieniu, spowodował, iż nieoczekiwanie dla wszystkich wytrysnęło tam źródełko czystej, krystalicznej wody. Tam też skłonił głowę pod miecz kata.

Śmierć męczennika Albana miała prawdopodobnie miejsce około 304 r., chociaż niektórzy badacze odnoszą ją do okresu prześladowań za Decjusza (około 254 r.) lub Septimusa Sewera (około 209 r.). Na miejscu jego śmierci wkrótce powstało miasto Verulamium (obecnie St. Albans), a później wspólnota zakonna. Popularność męczennika szybko rozprzestrzeniła się na sąsiednie kraje - Francje i Niemcy. W VIII w. powstał jego pierwszy żywot. Jego relikwie zaginęły w okresie reformacji. Cząsteczka, która powróciła na Wyspy Brytyjskie, pochodzi z kościoła św. Panteleona w Kolonii, któremu podarowała je małżonka cesarza Ottona II bizantyjska księżniczka Teofania.

— J. Charkiewicz