<b>Kalendarz w życiu liturgicznym Cerkwi</b>

6-ty rok spotkań w ramach Wszechnicy Kultury Prawosławnej zainaugurowany został w poniedziałek (27.10.03.) w Białymstoku. Pierwszy wykład przedstawił Biskup Białostocki i Gdański Jakub, który mówił o „Problemie kalendarza w życiu liturgicznym Cerkwi”. Na wstępie Biskup Jakub podkreślił, że jeśli pojawiają się pytania, trzeba na nie odpowiadać. Tymczasem częste pytanie z jakim się spotyka, to: „dlaczego prawosławni i katolicy nie świętują razem?” PAKP posługuje się bowiem kalendarzem juliańskim, czyli wprowadzonym przez Juliusza Cezara w 64 r. p.n.e. Ów kalendarz obowiązywał wszystkich chrześcijan niemal do końca XVI w. W 1582 r. Papież Grzegorz XIII wprowadził jednak reformę kalendarza, usuwając z niego 10 dni. Dlaczego? Otóż ustalając kalendarz juliański przyjęto, że rok trwa 365 dni i 6h. Tymczasem długość roku zwrotnikowego (od jednego przesilenia do drugiego) to 365 dni 5h i 48’46’’. Ta niewielka różnica (11’14’’) do 1582 r. urosła do 10 dni. Dlatego po czwartku 04.10.1582 nastąpił piątek 15.10.1582. Wyliczono ponadto, że w ciągu kolejnych 400 lat trzeba będzie zrezygnować z 3 lat przestępnych. Tak więc dziś różnica między kalendarzem juliańskim a gregoriańskim wynosi 13 dni. Święta stałe prawosławni w Polsce świętują zatem 13 dni po katolikach. Inaczej jest w przypadku świąt ruchomych. Czas świętowania Paschy ustalono podczas I Soboru Powszechnego w Nicei w 325r. na niedzielę po 1-szej pełni księżyca po równonocy wiosennej, ALE ZAWSZE PO PASSZE ŻYDOWSKIEJ! To ostatnie założenie nie jest uwzględnione w kalendarzu gregoriańskim. Dlatego Kościoły Prawosławny i Rzymskokatolicki w inny sposób obliczają datę świętowania Zmartwychwstania Pańskiego. Warto tu przypomnieć o bardzo ważnym wydarzeniu, które ma miejsce co roku w świątyni Zmartwychwstania Pańskiego w Jerozolimie. Mianowicie o cudzie zejścia świętego ognia. Ma on miejsce zawsze w Wielką Sobotę świętowaną przez Prawosławnych! Dlatego Biskup Jakub opowiadał się za pozostaniem Cerkwi w Polsce przy tzw. starym stylu, czyli kalendarzu juliańskim. Przeciwnicy tego kalendarza argumentują, że przesunięcia które on powoduje sprawią w końcu, że Boże Narodzenie świętować będziemy latem, a Paschę zimą. Jednak nastąpi to dopiero za kilka milionów lat, a ponadto - jak pytał Biskup Jakub - czy święta są powiązane z porami roku? Tymczasem przejście na nowy styl z zachowaniem własnego czasu świętowania Paschy, może mieć znacznie gorsze konsekwencje. To połączenia obu stylów może naruszać harmonię kalendarza liturgicznego, zmieniając np. długość postu piotrowego, a nawet eliminując go zupełnie. Dlatego pomimo wszelkich niedogodności choćby w szkole czy pracy, „powinniśmy się postarać zachować stary styl” - zakończył Biskup. Swój wykład Biskup Jakub wzbogacił prezentacjami multimedialnymi.

Kolejne spotkanie w ramach Wszechnicy Kultury Prawosławnej odbędzie się 24.11.03. Wykład na temat: „Globalizacja w świetle teologii prawosławnej” wygłosi Arcybiskup Wrocławski i Szczeciński Jeremiasz.

— Marta Sołowiej