I Festiwal Między Wschodem a Zachodem

„Sztuka ikony – miedzy światłością Bożą a duchem ludzkim”

Tak jak trudno wyobrazić sobie prawosławne nabożeństwo bez śpiewu cerkiewnego, który zaprezentowaliśmy Państwu w ubiegłym roku w programie „Słowiańska dusza – Dzień mniejszości wschodnich we Wrocławiu”, tak trudno wyobrazić sobie chrześcijaństwo wschodnie bez ikon. W ramach jesiennej edycji Festiwalu „Między Wschodem a Zachodem” chcemy Państwu przybliżyć sztukę ikony. Zapraszamy zatem we wrześniu na wystawę polskich ikon współczesnych.
Sala wystawowa nie jest naturalnym miejscem dla ikony, gdyż ikona nie jest po prostu dziełem sztuki – oprócz wielkiego bogactwa estetycznego posiada znacznie większe bogactwo duchowe. Tworzenie ikon nie jest więc rodzajem twórczości plastycznej czy działalności artystycznej. Zgodnie z ujęciem cerkiewnym praca nad ikoną jest modlitwą, a sama ikona jest czymś dużo więcej niż tylko świętym obrazem - stanowi odzwierciedlenie boskiego praobrazu. Miejsce przypisywane ikonom w życiu religijnym – w teologii i liturgii, jest jednym z wyróżników prawosławia. Jest bowiem ikona tworzona przez modlitwę i dla modlitwy.
A jednak zapraszamy Państwa do sali muzealnej, aby na wystawie zaprezentować różne oblicza polskiej ikony tworzonej współcześnie. Prezentowane eksponaty pochodzą przede wszystkim z Policealnego Studium Ikonograficznego w Bielsku Podlaskim, ale także od absolwentów tej uczelni oraz z Pracowni Ikonograficznej w Bielance.
Choć wszystkie z prezentowanych ikon stworzone zostały według kanonów cerkiewnych, z zachowaniem zasad pisania ikon określonych przez Kościół prawosławny wiele wieków temu, nie oznacza to, że prezentowane prace są jedynie kopiami czy naśladownictwem dawnych wzorów, ani że pozbawione są pewnych indywidualnych rysów.
Prezentacji polskich ikon współczesnych towarzyszy ekspozycja reprodukcji ikon innych szkół i stylów ikonopisania oraz wydawnictw książkowych i albumowych poświęconych sztuce ikony. Jesteśmy przekonani, że tak zarysowany kontekst pozwala na jeszcze pełniejszą prezentację obrazu polskiej ikony współczesnej.
Zapraszamy Państwa do zapoznania się ze sztuką ikony, o której jej wybitny znawca Leonid Uspienski w swojej „Teologii ikony” napisał, iż jest „to jedyna w świecie sztuka, która na każdym poziomie artystycznym, nawet rzemieślniczym, odsłania nieprzemijający sens życia, którego potrzebę tak żywą odczuwa dziś świat współczesny”.
W tym roku chcemy przybliżyć Państwu teologię ikony w wykładzie wygłoszonym przez wybitnego znawcę tematu – Rektora Prawosławnego Seminarium Duchownego w Warszawie – ks. mitrata dr. Jerzego Tofiluka. Uchylimy też Państwu rąbka tajemnicy, jaką jest sam proces tworzenia ikon. Niezwykły pokaz poprowadzi jeden z polskich ikonografów, twórca ikon do wielu polskich cerkwi – Mirosław Trochanowski z Pracowni Ikonograficznej w Bielance.

Słowianie Wschodni i mniejszości wschodniosłowiańskie w Polsce, w imieniu których działamy, to jednak nie tylko łącząca ich religia prawosławna. To także pewien typ wrażliwości i tworzonej kultury. To pewien charakter i przywoływana już powyżej słowiańska dusza. Ta dusza pełna jest muzyki, nie tylko tej cerkiewnej, ale także tradycyjnej i ludowej. Na koncert takich właśnie, ważnych dla Słowian Wschodnich i ich kultury, pieśni religijnych i ludowych zapraszamy Państwa na zakończenie tegorocznego programu „Między Wschodem a Zachodem – dzień mniejszości wschodniosłowiańskich”. W koncercie wystąpi chór Sinaxis pod dyrekcją Aleksandra Chudobina.

PROGRAM FESTIWALU

Wystawa polskich ikon współczesnych

19.09.2008, godz. 16.00 – wernisaż wystawy

20.09.2008 – 2.10.2008, codziennie w godz. 11.00-17.00 - Muzeum Miejskie Wrocławia – Arsenał Miejski, ul. Cieszyńskiego 9

Między Wschodem a Zachodem – dzień mniejszości wschodniosłowiańskich

1.10.2008, godz. 16.30 - Pokaz pisania ikon. Mirosław Trochanowski - sala katechetyczna Parafii Prawosławnej Narodzenia NMP, ul. Św. Mikołaja 40

2.10.2008, godz. 16.00 – Wykład „Ikona i jej znaczenie we współczesnym świecie.” ks. mitrata dr. Jerzego Tofiluka - sala katechetyczna Parafii Prawosławnej Narodzenia NMP, ul. Św. Mikołaja 40

2.10.2008, godz. 19.00 – Chór Sinaxis w koncercie religijnych i ludowych pieśni Słowian Wschodnich - Muzeum Architektury, ul. Bernardyńska 5

Na wszystkie wydarzenia wstęp wolny.

— Katarzyna Konachowicz