Jubileuszowy rok arcybiskupa Adama

30 stycznia mija 46. rocznica święceń kapłańskich oraz dokładnie 28 lat posługi biskupiej arcybiskupa przemyskiego i nowosądeckiego Adama. W bieżącym roku przypadają jeszcze dwa ważne jubileusze w życiu arcypasterza: 45 lat pracy duszpasterskiej w Sanoku oraz 85-lecie urodzin.

Właśnie z osobą arcybiskupa Adama związane jest odbudowywanie obecności struktur Kościoła prawosławnego w Sanoku i na całym Podkarpaciu. Od 45 lat jest duszpasterzem w Sanoku, został także pierwszym ordynariuszem odrodzonej przed 28 laty prawosławnej struktury diecezjalnej na Podkarpaciu – Prawosławnej Diecezji Przemysko-Nowosądeckiej. Odrodziła się ona po długich latach od likwidacji prawosławnej diecezji przemyskiej w 1691 roku (w bieżącym roku przypada 320. rocznica tego smutnego wydarzenia). Jest to najstarsza prawosławna diecezja w dzisiejszych granicach Polski, sięgająca swymi korzeniami jeszcze misji świętych Braci Cyryla i Metodego oraz ich uczniów, a także będąca w bezpośrednich związkach z Rusią Kijowską.

Abp Adam (Aleksander Dubec) urodził się 14 sierpnia 1926 roku we Florynce koło Krynicy w rodzinie łemkowskiej. W 1960 roku ukończył Prawosławne Seminarium Duchowne w Warszawie, a cztery lata później - Chrześcijańską Akademię Teologiczną, gdy obronił pracę magisterską nt. „Początki chrześcijaństwa na ziemiach polskich”. 30 stycznia 1965 r. przyjął święcenia kapłańskie od arcybiskupa Jerzego (Korenistowa). W 1966 roku, po służbie w parafiach w Wysowej i Kalnikowie został on skierowany przez metropolitę Stefana do Sanoka, gdzie pełnił posługę proboszcza i dziekana, a od 1983 roku - biskupa. 30 stycznia 1983 r. w warszawskiej katedrze metropolitalnej pod przewodnictwem metropolity Bazylego odbyła się chirotonia biskupia archimandryty Adama na biskupa lubelskiego. Dziewięć miesięcy później, 30 października 1983 r., odbył się ingres biskupa Adama na katedrę biskupią w starym książęcym grodzie z czasów Rusi Halickiej – Sanoku. Objął on nowo utworzoną diecezję przemysko-nowosądecką z siedzibą w Sanoku. W 1996 r. został podniesiony do godności arcybiskupa.

Arcybiskup Adam najpierw jako dziekan, a następnie ordynariusz diecezji, okazał się niestrudzonym budowniczym plebanii i cerkwi na terenie całego Podkarpacia, bardzo dobrym i oddanym gospodarzem, życzliwym organizatorem oraz arcypasterzem pod każdym względem wspierającym życia religijne wszystkich parafii diecezji. Do bezpośrednio zainicjowanych i prowadzonych przez arcybiskupa inwestycji można zaliczyć m.in. kompleks katedralny w Sanoku, budowę cerkwi w Rozdzielu, budowę cerkwi i kompleksu cerkiewnego w Gorlicach, powstanie Domu Zakonnego w Wysowej, budowę kaplicy w Tylawie na pamiątkę powrotu Łemków do prawosławia, budowę cerkwi w Komańczy i budowę kaplicy (2007), a obecnie cerkwi i prawosławnego kompleksu cerkiewnego w Rzeszowie. Arcybiskup Adam, wspierany przez metropolitę Sawę i Sobór Biskupów PAKP, nieustannie dążył do uregulowania stanu prawnego wszystkich cerkwi diecezji przemysko-nowosądeckiej, czego uwieńczeniem stała się ustawa z 17 grudnia 2009 roku.

Arcybiskup Adam nieprzerwanie jest oddanym głosicielem Ewangelii i pracownikiem na niwie zachowania języka ojczystego i kultury ukraińskiej. Często podkreśla, że „Cerkiew była zawsze z narodem, dzięki niej przetrawialiśmy najcięższe okresy w historii”. Właśnie on odrodził wydawanie rocznika w języku ukraińskim „Cerkownyj Kalendar”, zainicjował wydawanie kwartalnika „Antyfon”. Wśród ważnych inicjatyw duszpasterskich arcybiskupa można wymienić: pracę z młodzieżą i dziećmi, powołanie Młodzieżowego Chóru Diecezjalnego „Irmos”, otwarcie Diecezjalnego Ośrodka Kultury Prawosławnej w Gorlicach „Elpis”, powstanie Ośrodka Miłosierdzia w Gładyszowie „Eleos”, uroczyste świętowanie we wszystkich parafiach 1000-lecia Chrztu Rusi Kijowskiej w 1988 r., rozwinięcie kultu Matki Bożej, pielgrzymki młodzieży na św. górę Jawor (od 1991 r.), przygotowanie i kanonizacja św. kapłana Maksyma Gorlickiego (1994), następnie przeniesienie relikwii św. męczennika Maksyma do Gorlic, uroczystości ku czci Sanockiej Ikony Bogurodzicy (2007), 2000 lat Chrześcijaństwa w monasterze w Ujkowicach oraz we wszystkich parafiach diecezji, obchody historyczne tragedii narodowych (Wielkiego Głodu na Ukrainie, Akcji „Wisła”), obchody pamięci św.św. męcz. Pawła (Szwajko) i męczennicy Joanny z soboru św. Męczenników Chełmskich i Podlaskich kaplicy prawosławnej w Świątkowej Wielkiej (Rozstajne), prezentacje Ewangeliarza Peresponickiego, obchody 500-lecia cerkwi prawosławnej w Uluczu.

Pozdrawiamy władykę Adama, życząc dużo zdrowia, sił i wytrwałości. Is połła eti Despota! Na mnohaja lita Władyko!

— ks. Julian Feleńczak