Sobota wspomnienia zmarłych

W tym roku sobota przed świętem ku czci św. Dymitra Sołuńskiego w starym stylu wypada 1 listopada. Zgodnie z tradycją cerkiewną w sobotę przed świętem ku czci wspomnianego świętego jest dniem wspomnienia zmarłych.

Oprócz soboty tzw. dymitriewskiej, Cerkiew wspomina zmarłych każdorazowo podczas sprawowanej Liturgii. W trakcie Liturgii kapłan wycina podczas proskomidii (pierwsza część Liturgii) z chlebów ofiarnych cząsteczki za zmarłych, a następnie (pod koniec Liturgii) opuszcza je do kielicha (cs. czaszy). Jest to symbol jedności zmarłych i żywych członków Cerkwi (w trakcie proskomidii są też wycinane cząstki w intencji żywych wiernych).

W ciągu roku liturgicznego Cerkiew ustanowiła kilka szczególnych dni wspomnienia zmarłych. Są nimi: Radonica – wypadająca w 10 dzień po Zmartwychwstaniu Pańskim (w praktyce przesuwana na pierwszą niedzielę po Passze), tzw. troicka rodzicielska sobota – przypadająca na sobotę przed świętem ku czci św. Trójcy, święto ku czci ścięcia głowy św. Jana Chrzciciela (29 sierpnia / 11 września), święto ku czci Kazańskiej Ikony Bogurodzicy (22 października / 4 listopada) oraz sobota rodzicielska – wypadająca przed niedzielą o Sądzie Ostatecznym oraz II, III i IV sobota Wielkiego Postu.

W tygodniowym cyklu nabożeństw każda sobota jest dniem wspomnienia zmarłych. Cerkiew zaleca w codziennych modlitwach czytać modlitwy za zmarłych.

Specjalnym nabożeństwem za zmarłych jest panichida. Celebruje się je w dniu wspomnienia konkretnych osób. Szczególnie Cerkiew zaleca sprawowanie panichidy w 3, 9, 40 dzień po śmierci zmarłej osoby, a także w każdą rocznicę śmierci.

Zdj.: Alicja Ignaciuk / http://orthphoto.net /

Na podst.: A. Siegień, Sobota wspomnienia zmarłych / www.cerkiew.pl - news z 18 października 2007 r./ K. Bondaruk, Nauka o prawosławnych nabożeństwach, Białystok 2007.

— Stefan Dmitruk