Warszawa: konferencja i wystawa "Wielkanoc na chrześcijańskim Wschodzie"

We wtorkowy wieczór, 27 maja, na Uniwersytet Warszawski ponownie zawitała sesja naukowa w ramach stołecznego cyklu Doxa Theo. Była to już trzecia konferencja, po bożonarodzeniowej oraz o chrześcijaństwie w południowej Europie. Tym razem dotyczyła ona Święta Świąt – czyli Paschy – w Cerkwi prawosławnej, a w przeciwieństwie do poprzednich sesji, towarzyszyła jej wystawa zdjęć – konferencja była zarazem wernisażem. Pomysłodawcą i głównym organizatorem tej sesji, jak też i całej inicjatywy Doxa Theo, jest Paweł Karczewski – seminarzysta, student dziennikarstwa na UW, a także członek redakcji cerkiew.pl. W realizacji projektu wspomogli go liczni sponsorzy, a także Koło Wschodnie UW i wydział Artes Liberales. Patronat nad wernisażem i wystawą objęło kilka instytucji, m. in. portal cerkiew.pl, Program 2 TVP i Radio Kampus, a błogosławieństwem obdarzył zwierzchnik PAKP – metropolita Warszawy i całej Polski Sawa.

Wydarzenie rozpoczęło się w sali 107 w dużym i znanym dawnym gmachu BUW na terenie Głównego Kampusu przy Krakowskim Przedmieściu, gdzie słowo wstępu wygłosił Paweł Karczewski. Następnie na środek przy długich oklaskach wszedł chór studencki św. Tatiany działający przy prawosławnej parafii św. Jana Klimaka na Woli, który wykonał kilka hymnów paschalnych i nie tylko. Wśród zaprezentowanych utworów znalazło się m. in. kilka irmosów Kanonu Paschy w aranżacji Wedela, troparion Paschy po grecku, łacinie i cerkiewno-słowiańskim w koncertowym wykonaniu oraz tradycyjnie zaśpiewany na synodalny ton 3 eksapostilarion Paschy Plotiju usnuw. Występ chóru dał choć trochę poczuć i zrozumieć atmosferę paschalną zgromadzonym na sali, wśród których znalazły się również osoby nie-prawosławne, a także stanowiły egzemplifikację następujących po nich trzech mini-wykładów.

Pierwszy z nich, o tytule „Wielkanoc w kalendarzu liturgicznym”, wygłosił ks. dr Marek Ławreszuk z Katedry Teologii Prawosławnej Uniwersytetu w Białymstoku. Duchowny zrobił to ciekawie – nawet dla osób zagłębionych w temacie, a zarazem przystępnie dla laików. Dzięki tej swoistej prezentacji można się było dowiedzieć nie tylko o tym, jak ważne miejsce zajmuje Zmartwychwstanie Pańskie w roku liturgicznym, lecz również ewangeliczną i historyczną genezę poszczególnych elementów nabożeństwa Nocy Paschalnej oraz symbolikę, znaczenie i pochodzenie Tygodnia Paschalnego oraz kończącego go Święta Antypaschy. Prelegent pokrótce opowiedział także o pozostałych kilkudziesięciu dniach Okresu Paschalnego, lecz niestety ze względu na program konferencji nie starczyło czasu na rozwinięcie tematu.

Drugi wykład wygłosił dr hab. Jerzy Ostapczuk, a dotyczył on dorocznego cudu Świętego Ognia w Jerozolimie. Mówca zaczął od różnicy mentalności i akcentu pomiędzy prawosławiem a katolicyzmem w nazewnictwie Bazyli Zmartwychwstania (dla katolików „Grobu”) Pańskiego, po czym szczegółowo opisał cały obrzęd przygotowania, zejścia i otrzymania przez pielgrzymów Świętego Ognia – sam był świadkiem tego wydarzenia.

Ostatni referat przedstawił wspomniany już Paweł Karczewski, który zaprezentował fragment swej pasji i dziedziny badawczej: „Zmartwychwstanie w hymnografii”.

Po tym wszyscy udali się do sąsiedniego budynku Auditorium Maximum, gdzie rozmieszczono tematyczną wystawę fotografii – jest to ich premiera w Polsce; wcześniej pokazywano je m. in. w greckim parlamencie. Zdjęcia są autorstwa ponad 200 fotografów, i ukazują przeżywanie Wielkiego Tygodnia, a zwłaszcza Wielkiej Nocy, w różnych krajach przez różne prawosławne narodowości: Rosjan, Serbów, Greków, Etiopczyków itp. Niektóre fotografie pochodzą z samego miejsca wielkotygodniowych wydarzeń – Jerozolimy.

W Auditorium Maximum tego wieczoru można było skosztować nie tylko uczty duchowej i estetycznej, lecz również i smakowej: dla przybyłych przygotowano poczęstunek w postaci słodkich przekąsek, soków i wina.

Wystawę na terenie Uniwersytetu Warszawskiego – wstęp jest wolny dla wszystkich – można oglądać do 7 czerwca.

Autor zdjęć: Konrad Niczyporuk

— Dominika Kovačević