XI Międzynarodowy Przegląd Pieśni Religijnej i Paraliturgicznej

Z błogosławieństwa Prawosławnego Metropolity Warszawskiego i całej Polski Sawy w dniach 7-9 listopada 2014 r. w cerkwi Zmartwychwstania Pańskiego w Siemiatyczach odbyła się XI edycja Międzynarodowego Przeglądu Pieśni Religijnej i Paraliturgicznej.

W tym roku Komisja Programowo-Artystyczna z 29 nadesłanych zgłoszeń zakwalifikowała do udziału 24 chóry i zespoły: 20 krajowych i 4 zagraniczne. Ostatecznie udział wzięło 18 chórów i zespołów z Polski i 4 z zagranicy: 11 parafialnych (z Bielska Podlaskiego, Drohiczyna, Dubin, Kobylan, Mielnika, Siemiatycz, Słoch Annopolskich, Werstoku), 2 katedralne (z parafii św. Aleksandra Newskiego w Kobryniu (Białoruś) i Św. Trójcy w Hajnówce), 4 zespoły wiejskich i miejskich domów kultury (z Moszczony Królewskiej, Nurca Stacji, Radziwiłłówki i Siemiatycz), 2 zespoły folklorystyczne (Pudlaszanki z Grodziska k. Narwi i Kołychanka Michanowieckiego Domu Folkloru na Białorusi), zespół Dziecięco-Młodzieżowy z Zespołu Szkół Niepublicznych św. św. Cyryla i Metodego w Białymstoku, zespół Dziewczęcy Domu Kultury Prawosławnej w Bielsku Podlaskim, chór uczniów i nauczycieli Kamienieckiej Państwowej Szkoły Sztuki (Białoruś) oraz akademicki zespół Lewada Państwowego Uniwersytetu Kultury i Sztuki z Sankt-Petersbuga (Rosja).

W ciągu trzech dni trwania przeglądu słuchacze mogli usłyszeć: wiersze duchowe i pokutne, kanty i psalmy rymowane, pieśni nabożne (pielgrzymkowe, pogrzebowe, świąteczne, wielkopostne i paschalne) wykonywane na różne melodie i w różnych językach słowiańskich. Źródłami wykonywanych utworów były śpiewniki (Bohogłasniki) wydane w Polsce, na Białorusi i Ukrainie oraz ręcznie zapisane. Znalazły się także utwory wykonywane na podstawie zbiorów Rosyjskiej Biblioteki Narodowej oraz opierające się na "głosowej" wersji wykonawców ludowych z regionów homielskiego, brzeskiego, iwanowskiego.

Przegląd swoją obecnością zaszczycili przedstawiciele Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego – Mikołaj Janowski i Jan Syczewski, burmistrz Miasta Siemiatycze – Piotr Siniakowicz, starosta Powiatu Siemiatyckiego – Mikołaj Mantur, wójtowie gmin powiatu siemiatyckiego i inni.

Metropolita Sawa - nie mogąc uczestniczyć osobiście - skierował do organizatorów i uczestników przeglądu list, w którym podkreślił szczególne miejsce śpiewu w prawosławnej modlitwie, w tym pieśni religijnych ludowych: Prosty lud nie wyznaje Boga w teologicznych dogmatach, nie pisze uczonych traktatów, on jest w stanie uczynić dużo więcej. Jest zdolny w prostych zwrotkach zawrzeć całą głębię prawosławnej dogmatyki i całe doświadczenie naszej ascetyki. Słowami jego pieśni przemawia do nas sam Zbawiciel Jezus Chrystus i Jego Najczcigodniejsza Matka. W prostych melodiach odnajdujemy nauczanie św. Serafina z Sarowa i innych Wielkich Ojców naszej Cerkwi.

Czy potrafisz powiedzieć, na czym polega Wcielenie Syna Bożego? Czy jesteś w stanie wyjaśnić jak Chrystus przebóstwia ludzką naturę? Nie. Ale mogę ci zaśpiewać jak bardzo Go kocham i jak blisko z Nim jestem. Oto teologia paraliturgicznej pieśni. Teologia doświadczenia. Teologia spotkania. Bo w tym tkwi siła śpiewu. We wspólnocie człowieka z człowiekiem i człowieka z Bogiem.

Kiedy (...) widzimy młodych ludzi, którzy idąc w pielgrzymce radośnie śpiewają: "Carice moja Prebłagaja" i "Sława Bogu za wsio" itp. serce raduje się, bo ta Cerkiew żyje i oddycha pełną piersią. Te pieśni to wyraz naszej radości i faktu, że jesteśmy Prawosławni. To zwiastowanie światu, że dobro i dzieci Dobra nie poddają się falom zeświecczenia. To objawienie chrześcijaństwa światu, który zapomniał Kto go zbawił.

Wojewoda Podlaski Maciej Żywno, odwołując w ostatniej chwili swój udział, napisał: Cieszy mnie, że Międzynarodowy Przegląd Pieśni Religijnej i Paraliturgicznej w Siemiatyczach na stałe wpisał się w kalendarz wydarzeń artystycznych naszego regionu i z roku na rok wzbudza coraz większe zainteresowanie nie tylko wśród mieszkańców miasta, ale także gości z terenu całego województwa. To już tradycja, że od lat dzięki staraniom i zaangażowaniu wielu osób, miłośnicy pieśni (...) paraliturgicznych spotykają się w Siemiatyczach, aby wspólnie uczestniczyć w tym wydarzeniu. Jestem głęboko przekonany, że grono jego sympatyków będzie stale się powiększać.

Niech Wasz śpiew sięgnie najbardziej oddalonych ludzkich (...) serc. Niech napełni je radością, wiarą, miłością i nadzieją. Melodyjnym wołaniem obudźcie uśpionych, podnieście upadłych i wątpiących, podtrzymajcie zmęczonych. Jesteście naszą radością. Jesteście nadzieją przyszłości naszej Cerkwi. Jesteście Apostołami XXI wieku.

Tegoroczny Międzynarodowy Przegląd został zorganizowany przez Dekanalny Instytut Kultury Prawosławnej w Siemiatyczach. Współorganizatorami Przeglądu były: siemiatyckie parafie prawosławne (Zmartwychwstania Pańskiego i śwętych apostołów Piotra i Pawła), Miasto Siemiatycze, Starostwo Powiatowe w Siemiatyczach, Miasto-Gmina Drohiczyn, Gmina Siemiatycze i Grodzisk oraz Siemiatycki Ośrodek Kultury.

Przegląd został objęty patronatem medialnym przez TVP Białystok i Radio Białystok, Prawosławny Serwis Internetowy Cerkiew.pl, miesięcznik Przegląd Prawosławny oraz tygodnik regionalny Kurier Podlaski Głos Siemiatycz.

Ksiądz Sławomir Chwojko, Dyrektor Dekanalnego Instytutu Kultury Prawosławnej w Siemiatyczach pragnie bardzo serdecznie podziękować sponsorom i wszystkim ludziom dobrej woli, którzy wspierali dotychczasowe i tegoroczną edycję przeglądu.

Przegląd został zrealizowany przy wsparciu finansowym Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego w Białymstoku.

— ks. Sławomir Chwojko