"ChAT jest atrakcyjną zawodowo uczelnią" - rozmowa z biskupem Jerzym

O tym dlaczego warto studiować na Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej i jakie perspektywy na przyszłość mają absolwenci tej uczelni z biskupem Jerzym, prorektorem ChAT rozmawiała Aleksandra Honczar.
Aleksandra Honczar: Zakończyły się matury, wielkimi krokami zbliżają się terminy rekrutacji na wyższe uczelnie. Chrześcijańska Akademia Teologiczna jest jedyną uczelnią w Polsce, gdzie można zdobyć wykształcenie z zakresu teologii prawosławnej i zarazem uzyskać z tego kierunku dyplom uznawany przez państwo. Co po studiach, jakie są perspektywy? Jak radzą sobie dotychczasowi absolwenci uczelni. Na pewno jest to bardzo ważna kwestia dla młodzieży.
Biskup Jerzy: Rzeczywiście głównym problemem dla każdego absolwenta jest właśnie pytanie: „Co po studiach?”. Nurtuje ono dzisiaj absolwentów praktycznie każdej polskiej uczelni. W ChAT zasadnicza część absolwentów przyjmuje święcenia. Służą oni swoim Kościołom jako duchowni. W przypadku studentek, istnieje możliwość ubiegania się o pracę na stanowisku katechety czy doradcy metodycznego nauczania religii. Można się realizować również w innych formach zatrudnienia w swoich Kościołach, w zależności od potrzeb i kreowanych inicjatyw kościelno-społecznych. Jak wiadomo, ChAT jest uczelnią ekumeniczną, na której kształcą się prawosławni, ewangelicy i starokatolicy. Dodatkowo, dzięki studiom na Wydziale Pedagogicznym, ChAT oferuje również inne kwalifikacje pozwalające na podejmowanie pracy w ośrodkach o profilu pedagogicznym, religijno-pedagogicznym, czy też w sektorze pracy socjalnej. Akademia w sensie edukacji teologicznej nie jest bezwzględnym gwarantem zatrudnienia świeckiego, ale daje takie perspektywy w sensie konfesyjnym. Rekrutowani studenci otrzymują od swoich Kościołów misje kanoniczne lub listy rekomendacyjne. To pomaga Kościołom wstępnie kreować swoją własną politykę kadrową oraz strategię zatrudnienia osób duchownych i świeckich – absolwentów ChAT. Jeśli chodzi o osoby z kierunków pedagogicznych większość absolwentów otrzymało zatrudnienie w przedszkolach, szkołach, czy ośrodkach o podłożu pedagogicznym. Chrześcijańska Akademia Teologiczna jest zatem nie tylko unikalną, ale również atrakcyjną zawodowo uczelnią wyższą. Działa w niej także Biuro Karier, które wspomaga możliwość zawodowej realizacji.

Jednak przyjęcie święceń i nauczanie religii wiąże się z powołaniem i pewną odpowiedzialnością. Co z osobami, które ukończyły Akademię i święceń przyjmować nie chcą?

Takie osoby oczywiście są i trudno byłoby wymagać, aby wszyscy bezwzględnie przyjmowali święcenia. Rolę takiej szkoły pełni bardziej Seminarium Duchowne. Akademia daje wiedzę teologiczną i pedagogiczną, która pozwala zbliżać się do wiary i jeszcze bardziej rozwijać się naukowo. Każdy kapłan czy też katecheta musi mieć dzisiaj wyższe wykształcenie teologiczne, a jeszcze lepiej dodatkowo przygotowanie pedagogiczne. ChAT kształci teologów, a więc kładzie też duży nacisk na przygotowanie liturgiczno-praktyczne. Nie każdy musi i powinien być kapłanem. Nie ma czegoś takiego jak patent na powołanie. Do kapłaństwa nie wolno zmuszać, jest to bowiem tajemnica głosu Bożego w człowieku. Jednak ostatnie statystyki wskazują, że większość prawosławnych studentów przyjmuje kapłaństwo. ChAT z pewnością ukazuje teoretyczne i praktyczne symptomy powołania kapłańskiego opartego na założeniach duchowości i teologii pasterskiej.

Jaką ofertę uczelnia przygotowała dla kandydatów na rok akademicki 2015/16?

Teologia, pedagogika, praca socjalna – te wszystkie sektory są ze sobą połączone instytucjonalnie w ChAT. Kadra kierownicza i dydaktyczna wciąż przygotowuje nowe oferty studiów. Prowadzimy swoją stronę internetową, gdzie można przeczytać o szczegółach tych ofert. Czynimy również dynamiczne starania w kwestii otwarcia studiów III stopnia – studiów doktoranckich na Wydziale Pedagogiki. Dotychczas nasza akademia kształciła doktorantów tylko na kierunku teologii. Cieszą się one dużym zainteresowaniem. Natomiast jeśli chodzi o studia I i II stopnia to zachęcamy maturzystów do studiów na tej uczelni. Ze względu na swoją unikalność znana jest ona na środowisku akademickim w Polsce i za granicą. Przygotowujemy się także do budowy nowej siedziby naszej uczelni, co pozwoli na jeszcze większą efektywność studiów teologicznych i pedagogicznych.

Czy istnieje możliwość studiów zaocznych?

Obecnie w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie już nie ma takiej możliwości. Uczelnia kształci tylko w wymiarze stacjonarnych studiów. Istnieje jednak możliwość studiowania na tak zwanym ITS (Indywidualny Tok Studiów). Jest to forma studiów stacjonarnych opartych na specjalnych zasadach ustalanych z wykładowcami i opartych na właściwym regulaminie. Mogą z niego skorzystać osoby, które jednocześnie pracują bądź nie mogą na stałe mieszkać w Warszawie.

Czy ChAT współpracuje z uczelniami zagranicznymi?

Tak, oczywiście. Na dzień dzisiejszy współpracujemy z Niemcami i z Grecją. Osobiście podpisywałem też umowę o współpracy z Rosją, więc od niedawna współpracujemy z Seminarium w Smoleńsku, które jako jedyne z rosyjskich szkół teologicznych otrzymało akredytację państwową. Aktualnie pracujemy także nad umową z Kijowską Akademią Teologiczną. Warto wspomnieć o tym, że nasza uczelnia ma akredytację państwową, jest to ważne ponieważ dyplom teologii jest uznawany przez państwo. To czyni naszą uczelnię atrakcyjną dla podobnych szkół. Trzeba podkreślić, że wśród wielu szkół teologicznych, ma to duże znaczenie, zwłaszcza tam, gdzie nie bacząc na wysoki poziom nauczania, dyplom nie jest uznawany przez państwo.

Jakie zajęcia dodatkowe ma w swojej ofercie uczelnia?

Jeśli zbierze się grupa zainteresowanych studentów, jesteśmy w stanie uruchomić dodatkowe zajęcia z ikonografii i hymnografii. Do tej pory nie udało nam się tego zrealizować z powodu braku wystarczającego zainteresowania, a raczej wymaganej liczby studentów. Ale wszystko jest ku temu przygotowane. Ponadto istnieje możliwość dokształcenia się w Katedrze Praktycznej Teologii, gdzie studenci uczą się śpiewu i języka cerkiewno-słowiańskiego. Atutem uczelni jest również nauka języków biblijnych wraz z teologiczną egzegezą. Jeżeli chodzi o Wydział Pedagogiczny, odbywają się bardzo wartościowe praktyki w różnych ośrodkach, które dają kompetencyjny certyfikat.

Czy w sekcji teologii prawosławnej studiują tylko osoby tego wyznania? Czy też zdarzają się studenci innych wyznań?

Nauka w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej jest przeznaczona dla studentów Kościołów i związków wyznaniowych zrzeszonych w Polskiej Radzie Ekumenicznej. W wyjątkowych sytuacjach istnieje możliwość studiowania przez studentów innych wyznań. To zróżnicowanie konfesyjne bardziej dotyczy studiów doktoranckich i podyplomowych.

Gdzie mogą mieszkać studenci spoza Warszawy?

Od niedawna działa Metropolitalny Dom Studenta (MDS) w Centrum Kultury Prawosławnej św. Cyryla i Metodego przy ulicy nazwanej również imieniem tych świętych. Ponadto niektórzy studenci mieszkają w akademiku na Jelonkach. Zdarzają się również przypadki indywidulanego zakwaterowania. Pierwsza z opcji jest o tyle ważna, że w MDS odbywa się regularne życie liturgiczne, a to w studiach teologicznych jest najważniejsze. Poza tym istnieje tam również możliwość wyżywienia.

Podsumowując: dlaczego warto studiować na ChAT?

Gdybym chciał odpowiedzieć na to pytanie, musiałbym poruszyć wiele aspektów. Pierwszy aspekt jest taki, że warto poznać swoją wiarę w takim wymiarze, jaki jest dostępny na wyższej uczelni teologicznej. Trudno jest mi mówić o tym, że są tam dobrzy wykładowcy ponieważ jestem jednym z nich, ale myślę, że nasza kadra jest bardzo dobrze przygotowana i potrafi ukazać i piękno i cel teologii. W odróżnieniu od wielu szkół teologicznych za granicą, na ChAT mogą studiować też dziewczęta. Poza teologią, mogą się one uczyć śpiewu, dyrygentury i nauczania religii. Mogą też zdobyć wykształcenie pedagogiczne. Chciałbym także wspomnieć o tym, że nasza uczelnia jest doceniana również wśród władz kraju. Wśród swoich honorowych prelegentów mieliśmy bardzo uznane i szanowane osoby, jak chociażby Marszałka Senatu p. Bogdana Borusewicza, śp. Tadeusza Mazowieckiego i wielu innych.

Czy jest coś, co Ekscelencja chciałby przekazać czytelnikom?

Chciałbym podziękować cerkiew.pl. Sam niegdyś aktywnie uczestniczyłem w tworzeniu portalu, odpowiadając na pytania internautów. Cerkiew.pl jest jedną z najbardziej popularnych stron traktujących o prawosławiu. Myślę, że trzeba uczynić wszystko, aby popularność ta wzrastała. Portal znany jest szeroko w kraju i za granicą. To nakłada na wszystkich obowiązek podnoszenia jakości i wiarygodności prezentowanych informacji. Pozdrawiam wszystkich czytelników portalu, a wszystkich chętnych zapraszam na studia do Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie. Naprawdę warto!

Ks. biskup Jerzy Pańkowski (ur. 1974 r.) – biskup Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego, Prawosławny Ordynariusz Wojska Polskiego, profesor nauk teologicznych, kierownik Sekcji Teologii Prawosławnej ChAT. W 2012 r. objął urząd prorektora ChAT na 4-letnią kadencję.

— Aleksandra Honczar