śr, 12 sie (30 lip) środa, 12 sie (30 lip) 2026 roku juliański | dzień postny post
Kalendarz →
Publicystyka 27 sierpnia 2023

Przestrzegaj przykazań

Św. Jan Chryzostom wskazuje, że Chrystus mówił o sprawach ludzkich „w przeciwieństwie do dobroci Bożej”. Dobroć Boga jest najwyższa i absolutna. Każda rozmowa o tym, co jest dobre i jak zdefiniować dobro, musi zaczynać się i kończyć dobrocią Boga.

0 czytelników poleca

Pewien człowiek przyszedł do Jezusa z najważniejszym pytaniem. Zapytał: „Co dobrego [ti agathon] mam uczynić, abym miał życie wieczne?” Dialog między tym człowiekiem a Jezusem opisany jest w trzech Ewangeliach (Mt 19, 16-26; Mk 10, 17-22; Łk 18, 18-23), z różnicami w szczegółach. Autorzy Ewangelii pracowali z pamięci i każdy miał swobodę w kształtowaniu narracji na swój własny sposób.

W niektórych relacjach Jezus jest nazywany „dobrym nauczycielem”. Wtedy Jezus odpowiada: „Dlaczego nazywasz mnie dobrym?” lub „Dlaczego mnie pytacie o dobro?” „Nikt nie jest dobry, tylko sam Bóg!” Wypowiadając te słowa, Jezus nie dał do zrozumienia, że wątpi w swoją dobroć ani że kwestionuje swoją zdolność do mówienia o tym, co dobre. Celem Jezusa było raczej potwierdzenie absolutnej natury dobroci Bożej.

Interpretując ten tekst, św. Jan Chryzostom wskazuje, że Chrystus mówił o sprawach ludzkich „w przeciwieństwie do dobroci Bożej”. Dobroć Boga jest najwyższa i absolutna. Każda rozmowa o tym, co jest dobre i jak zdefiniować dobro, musi zaczynać się i kończyć dobrocią Boga.

Dziś istnieje pilna potrzeba odzyskania zaufania do radości i dobra życia. W następstwie epidemii kryzys wiary przenika nasze społeczeństwo. Spory i konflikty pozostają bez rozwiązania. Niepewność i frustracja powodują niepokój i strach. Skąd tyle kłopotów? Ponieważ straciliśmy podstawę nadziei, skałę wiary w Boga. Bez wiary w Boga społeczeństwo jest jak statek bez steru, zdany na łaskę fal ludzkich namiętności i wiatrów sił demonicznych pragnących naszej zagłady.

Zaufanie w radość i dobroć życia można potwierdzić na tyle, na ile nasza wiara w Boga jest źródłem wszelkiego dobra. Czytamy w Psalmach: „Wysławiajcie Pana, albowiem jest dobry, albowiem na wieki Jego miłosierdzie” (Ps 106, 1). Bóg kocha i troszczy się o całe stworzenie, o ptaki powietrzne, kwiaty polne, a przede wszystkim o ludzi stworzonych na Jego obraz i podobieństwo. Bóg oświetla jednakowo światłem Swojej dobroci wszystkich, złych i dobrych, sprawiedliwych i niesprawiedliwych (Mt 5, 45).

Każdy z nas w rodzinie, pracy i wspólnocie ma daną od Boga zdolność do życia wiarą i ukazywania tego poprzez czyny. Napisano bowiem: „Tak i wiara, jeśliby nie miała uczynków, to martwa jest w sobie samej” (Jk 2, 17). Tylko dzięki naszej silnej wierze w Boga, osobowego Boga miłości i przebaczenia, możemy kroczyć ścieżką pojednania i w ten sposób doświadczyć radości dobroci w Bożym stworzeniu.

Człowiek, który podszedł do Jezusa, zapytał, jaki „dobry uczynek” musi spełnić, aby otrzymać życie wieczne. Dlaczego zadał to pytanie, skoro był dobrze poinformowany o judaizmie i naukach Prawa Mojżeszowego? Wielcy żydowscy nauczyciele nauczali, że Prawo jest darem Boga dla Jego ludu i że przez posłuszeństwo Prawu, z miłości do Boga, mężczyźni i kobiety mogą osiągnąć życie wieczne. Dlaczego mężczyzna pytał o zrobienie czegoś innego lub czegoś więcej, aby otrzymać życie wieczne?

Nie możemy być pewni odpowiedzi. Mężczyzna powiedział Jezusowi, że przestrzega wszystkich przykazań Bożych. Jednak być może odczuwał niepewność co do zbawienia i chciał odkryć u Jezusa coś pewniejszego. Część ówczesnych Żydów wierzyła, że jedynie akt niezwykłej dobroci lub skrajnego poświęcenia zapewnia nagrodę życia wiecznego. Fakt, że człowiek ten w końcu nie był w stanie podjąć wyzwania, jakim było naśladowanie Jezusa, pokazał, jak bardzo był przywiązany do rzeczy materialnych. Być może jego posłuszeństwo przykazaniom Bożym, niestety, nie było we właściwym duchu miłości i pokory. Być może przyszedł do Jezusa tylko po to, by zyskać uznanie społeczne za swoją religijność. Jest tu wiele lekcji do rozważenia, jeśli chodzi o praktykę naszego życia religijnego.

Jezus odpowiedział temu człowiekowi: „Jeśli chcesz wejść do życia, przestrzegaj przykazań”. Odpowiedź Jezusa jest niezwykle pouczająca. Najpierw Jezus powiedział „jeśli chcesz”, ei theleis, czyli „jeśli chcesz wejść do życia”. Pierwszym krokiem do uzyskania życia wiecznego jest jego pragnienie, „łaknienie i pragnienie sprawiedliwości”, jak Jezus powiedział w innym miejscu (Mt 5, 6). Tym krokiem może być jedynie krok wiary w Boga, akt osobistego zaangażowania i oddania Bogu, Jego celom i Jego drogom. Wiara jest podstawą wszystkich naszych intencji, naszych przekonań i naszych wysiłków związanych z życiem z Bogiem.

Po drugie, Jezus nie powtórzył słów „życie wieczne”. Powiedział tylko „życie” (zôê). Mówił o „wejściu w życie” (eselthein eis tên zôên). Przyrównał „życie”, czyli prawdziwe życie, do „życia wiecznego”. Dla Jezusa prawdziwe życie z Bogiem to nie tylko życie po śmierci. Jest to także życie w komunii z Bogiem, które rozpoczyna się w obecnym życiu na ziemi i rozwija się w ciągu naszego życia. Prawdziwe życie to pogłębiające się doświadczenie życia Bożego, do którego „wchodzimy” podczas naszego życia na ziemi i które nieodłącznie trwa w wiecznym królestwie Bożym po naszej śmierci.

Po trzecie, gdy mężczyzna zapytał: „Co dobrego mam uczynić”, Jezus go nie poprawił ani nie zganił. Mężczyzna mówił o czynieniu dobrych uczynków, aby osiągnąć „życie wieczne”. Jezus nie powiedział mu: „Mylisz się, myśląc o swoim wiecznym zbawieniu poprzez dobre uczynki! Zbawienie jest przez wiarę, a nie przez dobre uczynki!”. Jezus nie powiedział nic takiego, mimo że był to odpowiedni moment na pouczenie, jeśli ów człowiek rzeczywiście się mylił.

Zamiast tego Jezus zgodził się z wielkimi żydowskimi nauczycielami w kwestii czynienia dobrych uczynków. Jezus powiedział do mężczyzny: „Przestrzegaj przykazań!”. Posłuszeństwo przykazaniom Bożym jest istotną częścią prawdziwego życia zgodnie z wolą Bożą. Kiedy mężczyzna zapytał: „Których?”, Jezus wyliczył pięć z Dziesięciu Przykazań Starego Testamentu i dodał jako przykazanie „miłość bliźniego”. Miłość bliźniego jest przykazaniem Starego Testamentu (Kpł 19, 18), które Jezus uczynił centralnym dla swojego własnego nauczania etycznego (Mr 12, 28-31; Mt 22, 37-40; Łk 10,27).

Posłuchaj słów Pana: „Nie będziesz zabijał, nie będziesz cudzołożył, nie będziesz kradł, nie będziesz fałszywie świadczył, czcij ojca i matkę oraz - Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego”. Lista przykazań, którą dał Jezus, nie jest listą zamkniętą. Z Kazania na Górze wiemy, że Jezus nauczał wielu innych przykazań dotyczących życia już na ziemi tak, jak członkowie Królestwa Bożego. Uczył ludzi, jak żyć z pokorą i współczuciem, jak postępować wobec tych, którzy są źli i nienawidzą nas, jak się modlić, jak pościć i jak żyć z ufnością w kochającą opiekę Boga.

Dlaczego przestrzeganie przykazań Bożych jest tak ważne? Jaka jest wartość przykazań? Św. Piotr z Damaszku w swoich pismach dokonuje zaskakującego stwierdzenia. Mówi, że w posłuszeństwie wobec przykazań Bożych nie chodzi o to, że my przestrzegamy przykazań, ale raczej o to, że to przykazania utrzymują nas na ścieżce zbawienia. My nie dodajemy żadnego autorytetu, wartości ani mocy przykazaniom Bożym poprzez nasze posłuszeństwo, ale raczej to przykazania nas wspierają i chronią dzięki danej im przez Boga wewnętrznej łasce i mocy sprzyjającej i ulepszającej życie. Są to przykazania dające życie.

Weźmy na przykład przykazanie „Nie cudzołóż”. Jeśli ktoś popełnia cudzołóstwo, zdradza przysięgę małżeńską i ryzykuje nie tylko rozwodem, ale także możliwą ruiną dwóch lub więcej rodzin. Jeśli jednak ktoś pozostaje wierny swemu współmałżonkowi, podtrzymuje sakrament małżeństwa i zachowuje podstawy nadziei na silną i szczęśliwą rodzinę. Podobnie, nie kradnąc ani nie okłamując, osoba zachowuje integralność osobistą, szacunek do samego siebie i innych, czyli istotne aspekty zdrowych relacji międzyludzkich. W ten sposób także oddawanie czci ojcu i matce oraz miłowanie bliźniego jak siebie samego otwiera mile widziane horyzonty wdzięczności, wzajemnego szacunku i wsparcia, sprzyjając harmonii we wspólnocie ludzkiej, zgodnie z pragnieniem i nauczaniem Jezusa.

Przykazania Boże nie zostały dane jedynie ze względu na formalne posłuszeństwo, jak gdyby Bóg chciał, abyśmy znali nasze miejsce w służeniu Mu. Wręcz przeciwnie, Bóg zamierzył i pragnie, abyśmy żyli jako królowie i królowe w stworzeniu, z całą radością, dobrocią i chwałą. Przykazania nie były też podane jako lista wymagań, abyśmy mogli je wypełnić i zgromadzić punkty na naszym koncie zasług, a tym samym zapracować sobie na zbawienie. Takie podejście jest legalistyczne, błędne i dobrze znane Pismu Świętemu; i wyraźnie potępiane jako duma, zarozumiałość i obłuda.

Dla kontrastu mamy świadectwo Apostołów, świętych i wielu wiernych kobiet i mężczyzn w historii, którzy zostali pobłogosławieni przez Boga zarówno za głęboką wiarę, jak i za oddanie dobrym uczynkom. Wiara w Boga ze swej natury zawsze ma pierwszeństwo. Jednak dobre uczynki są wymagane jako część prawdziwej wiary i dlatego, że przykazania Boże są życiodajne: prowadzą do życia, tworząc i utrzymując dobro i radość. Należy pamiętać, że kryterium zbawienia na sądzie ostatecznym obejmuje dobre uczynki. Czytelnicy Pisma Świętego mogą znaleźć wiele tekstów podkreślających niezastąpioną wartość dobrych uczynków na sądzie ostatecznym (Mt 7, 21-23; 25, 31-46; Rz 2, 6-11; 2 Kor 5, 12). .

Chrystus powiedział: „Jeśli Mnie miłujecie, będziecie przestrzegać przykazań Moich” (J 14, 15). I jeszcze: „Jeśli ktoś Mnie miłuje, będzie przestrzegał Mego słowa i umiłuje go Ojciec Mój, i do Niego przyjdziemy, i mieszkanie u Niego uczynimy”. (J 14, 23). Tajemnica naszego zbawienia na ziemi, prawdziwego życia w jedności z Bogiem, dokonuje się poprzez naszą miłość do Chrystusa i poprzez szczere posłuszeństwo Jego naukom. Błogosławione niech będzie imię Pana na wieki. Amen.

o. Theodore Stylianopoulos (tłum. Gabriel Szymczak)

za: skepseis.us

fotografia: nataganich /orthphoto.net/

Przekaż wsparcie na rozwój serwisu cerkiew.pl

Zostań przyjacielem cerkiew.pl

Stałe wsparcie daje nam stabilność i możliwość realizacji nowych inicjatyw.

Najnowsza publicystyka

wszystkie →

Najnowsze aktualności

wszystkie →