Koniec sporu o monaster Esphigmenou na Górze Athos?

Najwyższy Sąd Administracyjny Grecji oddalił skargę igumena monasteru Esphigmenou Metodego wniesioną w związku z decyzją Patriarchy Ekumenicznego Bartłomieja I, który dwa lata temu określił go jako schizmatyka i nakazał mu opuszczenie monasteru wraz z innymi mnichami.

W uzasadnieniu swojego orzeczenia sąd podkreślił, że zgodnie z prawem Grecji nie może on wpływać na decyzje Patriarchy Ekumenicznego, który ma nadrzędną, duchowną władzę nad autonomiczną wspólnotą monastyczną Góry Atos i jako taki nie podlega władzy sądowej państwa greckiego.

Początek sporu pomiędzy monasterem Esphigmenou a Patriarchatem Ekumenicznym (zwany czasem wojną trzydziestoletnią) miał miejsce w roku 1972, kiedy to mnisi z tego monasteru wywiesili czarną flagę w proteście przeciwko spotkaniu ówczesnego patriarchy Athenagorasa z papieżem Pawłem VI, a w dalszym ciągu od strony morza wywiesili transparent z napisem - „Prawosławie albo śmierć”, który znajduje się tam po dzień dzisiejszy.

Konflikt ten pogłębił się na początku lat dziewięćdziesiątych, a jego bezpośrednią przyczyną były przyjazne kontakty patriarchy Bartłomieja ze zwierzchnikiem Kościoła rzymsko-katolickiego. Mieszkańcy monasteru Esphigmenou zawsze podkreślają, że to Kościół prawosławny posiada pełnię prawdy, a wszelkie kontakty z chrześcijanami spoza ich Kościoła w tym przede wszystkim wspólna modlitwa naruszają tę prawdę.

W listopadzie 2002 r. Komitet Wykonawczy Góry Athos przekazał wszystkim mnichom Esphigmenou pisemne nakazy, zgodnie z którymi mieli oni opuścić monaster do 5 grudnia 2002 r. Mieszkańcy monasteru nie wykonali tego polecenia, w wyniku czego doszło do ośmiotygodniowej blokady monasteru, która ostatecznie została wstrzymana w wyniku skierowania sprawy na drogę sądową.

Przypomnijmy, że Góra Athos – której status prawny gwarantuje konstytucja Grecji – jest autonomiczną, samorządną częścią tego państwa podległą jurysdykcyjnie Patriarchatowi Ekumenicznemu w Konstantynopolu (Istambule). Władzę administracyjną Góry Athos stanowi Święta Wspólnota (gr. Hiera Koenotes) składająca się z dwudziestu mnichów reprezentujących poszczególne monastery. Stały zarząd sprawami „republiki mnichów” należy do Komitetu Wykonawczego (gr. Hiera Epistasia) Góry Athos do którego wchodzi pięciu mnichów reprezentujących grupy obejmujące po cztery monastery.

Na zdjęciu Monaster Esphigmenou od strony lądu

Źródło: www.mpa.gr

— Szymon Krzyszczuk