Święto Przemienienia Pańskiego na św. Górze Grabarce

W dniach 18-19 sierpnia br. na św. Górze Grabarce miały miejsce doroczne obchody święta Przemienienia Pańskiego (stary styl). Tegorocznym uroczystościom przewodniczył metropolita warszawski i całej Polski Sawa w asyście biskupów PAKP.

Nabożeństwa na ,,Wzgórzu Krzyży" trwały całą noc: akatyst za zmarłych na przyklasztornym cmentarzu sprawował abp Jeremiasz, Boskiej Liturgii o godz. 1.00 przewodniczył abp Abel, Liturgii o godz. 4.00 przewodniczył bp Grzegorz, a porannej Świętej Liturgii o godz. 7.00 przewodniczył abp Jakub. Święta Liturgia o godz. 10.00 celebrowana była na ołtarzu polowym tuż przed cerkwią pw. Przemienienia Pańskiego. W tym miejscu, świątecznemu nabożeństwu przewodniczył zwierzchnik Cerkwi w Polsce metropolita Sawa w asyście arcybiskupów: Szymona i Jeremiasza oraz biskupa Paisjusza.

Świąteczną homilię do zgromadzonych wygłosił ks. Andrzej Lewczak z parafii katedralnej św. Marii Magdaleny w Warszawie. Nawiązując do święta Przemienienia Pańskiego zwrócił uwagę, że obecnie każdy potrzebuje przemiany, aby nie zatracić się w doczesności, codziennej gonitwie, odmętach swoich namiętności.

Jak mówił ks. Lewczak, współczesny człowiek, szczególnie młody, żyje pośród wielu cywilizacyjnych zagrożeń. Wszechobecna agresywna reklama wygodnego życia, w którym nie ma ani Boga, ani zasad chrześcijańskiej moralności, przyciąga coraz więcej osób, zwłaszcza młodych, które zapominają nie tylko o swojej wierze, ale i tradycji, kulturze w której zostali wychowani - przestrzegał duchowny i podkreślał znaczenie obecności wiernych na Grabarce: To świadczy o nas samych i naszej wierze, tutaj dla każdego z nas jest miejsce, tutaj każdy z nas może poczuć się jak u siebie w domu.

Obchody święta na św. Górze Grabarce zakończyła uroczysta procesja z poświęceniem przyniesionych przez wiernych owoców.

Na zakończenie uroczystości metropolita Sawa przypomniał, że co roku na Grabarkę przybywają liczne piesze pielgrzymki wiernych, którzy idą tam by przemienić swoje życie i wzmocnić się duchowo. Wiele osób przynosi krzyże, by ustawić je na wzgórzu w intencji osobistej albo społecznej. Dziękował im za "heroizm wiary".

W tegorocznych uroczystościach, jak co roku, na św. Górze Grabarce wzięły udział tysiące wiernych. Wielu z nich przybyło w pieszych pielgrzymkach. Pątnicy szli m.in. z Białegostoku, Sokółki, Warszawy, Hajnówki, Białowieży, Bielska Podlaskiego i Jabłecznej. Najliczniejsza pielgrzymka z Białegostoku wyruszyła w drogę z parafii św. Eliasza. Niezależnie od pogody, czy w upale czy też w deszczu, pielgrzymi przemierzyli prawie 130 km, niosąc drewniane krzyże, na których często wypisane są imiona najbliższych. Pątnicy swoje krzyże rokrocznie zostawiają przy cerkwi Przemienienia Pańskiego. Większość z nich w taki właśnie sposób dziękuje lub prosi Boga o łaskę dla siebie i swojej rodziny.

Święto Przemienienia Pańskiego było obchodzone już w IV w. Świadczą o tym liczne homilie, m.in. św. Efrema Syryjczyka i św. Jana Złotoustego. Jednak wielce prawdopodobnym jest, że początku obchodów tego święta należy szukać w pierwszych wiekach chrześcijaństwa. Podstawy biblijne znajdują się w Ewangeliach (Mt 17,1-13; Łk 9,28-36) oraz Listach apostolskich (2 P 1,16-19). W VIII w. św. św. Jan Damasceński i Kosma z Maiumy napisali wiele hymnów opiewających to wydarzenie, które do tej pory wykorzystuje Cerkiew prawosławna w liturgii święta. Przemienienie Chrystusa na górze Tabor, wg Tradycji Świętej, odbyło się czterdzieści dni przed śmiercią Zbawiciela. W związku z tym, że ta data wypada zawsze podczas Wielkiego Postu - okresu pokajania i skruchy, Cerkiew przeniosła to radosne w swojej treści święto na sierpień. Data 6 (19) sierpnia jest nieprzypadkowa, gdyż czterdzieści dni później przypada święto Podwyższenia Krzyża Pańskiego (14/27 września), które nawiązuje do Wielkiego Piątku.

Troparion, ton 7: Przemieniając się na górze, Chryste Boże, ukazałeś uczniom Twym Chwałę Twoją, na ile zdolni byli ją oglądać: niech zajaśnieje i nam grzesznym Twa przedwieczna światłość dzięki modlitwom Bogurodzicy, Dawco Światłości, chwała Tobie!

Kontakion, ton 7: Na górze przemieniłeś się Chryste Boże, i uczniowie na ile pojąć mogli, chwałę Twoją ujrzeli; by widząc Ciebie krzyżowanego zrozumieli twe dobrowolne cierpienia. Światu zaś głosili, że Ty jesteś prawdziwie jaśniejącą Światłością Ojca.

foto: Marta Łuksza

— Dariusz Anchimiuk