Biblia wydana przez Franciszka Skorynę w Berlinie

1 września br. w Berlinie została zaprezentowana tzw. Biblia Franciszka Skoryny. Księga została niedawno odnaleziona przez Narodowe Towarzystwo Naukowe bibliotece w Görlitz (Niemcy).

Znaleziony egzemplarz Biblii został wydrukowany przez Franciszka Skorynę w Pradze w latach 1517 – 1519. Księgę wydrukowano na 658 kartach czcionką cyrlicką, w języku ruskim, w ilości 258 egzemplarzy. Jeden z nich w 1527 r. stał się własnością miasta Görlitz. Znaleziona księga jest jedynym egzemplarzem tzw. Biblii Skoryny znajdującym się na terenie Niemiec. Obecnie odszukany egzemplarz Biblii pokazano berlińczykom.

Franciszek Skoryna urodził się w Połocku w 1486 r. Jego ojciec, Łukasz, był kupcem. Skoryna studiował, do 1504 r., na Uniwersytecie Krakowskim. Po ukończeniu studiów został skierowany do Kopenhagi, gdzie pełnił rolę sekretarza w Duńskim Sądzie Królewskim. Stamtąd udał się do Niemiec i Włoch. W Akademii w Padwie uzyskał stopień doktora nauk medycznych. Niewiele wiemy na temat życia Skoryny w latach 1512 – 1517. Naukowcy przypuszczają, że poświęcił się badaniu technik drukarstwa i grawerowania ksiąg w Wenecji, Nurembergu i Augsburgu. Wówczas zaczął tłumaczyć i przygotowywać się do wydania drukiem Biblii w j. ruskim. Ostatecznie Księgę wydrukował w Pradze w latach 1517-1519. Skoryna powrócił do Wilna, gdzie między 1525 – 27 r. opublikował w j. ruskim „Dzieje Apostolskie” oraz zbiór modlitw. Cyrylicą była wydana książka zatytułowana „Mały Plan podróży do Prus Książcych”. Wkrótce spaliła się w Wilnie prasa drukarska Skoryny. To wydarzenie przesądziło o zakończeniu kariery wydawniczej ruskiego humanisty. W 1530 r. przebywał w Prusach Książęcych, jako nadworny lekarz księcia Albrechta Hohenzollerna. Po tym epizodzie powrócił do Wilna, gdzie został lekarzem i sekretarzem katolickiego biskupa Jana. W końcu życia przyjął zaproszenie od cesarza niemieckiego Ferdynanda Habsburga i udał się do jednej z cesarskich siedzib w Pradze. Tutaj pełnił funkcję cesarskiego ogrodnika przyczyniając się do założenia cesarskich ogrodów. Prawdopodobnie zmarł w 1540 lub 1551 r. w Pradze. Skoryna zajmuje ważne miejsce w historii białoruskiej kultury. Jego intelektualne zainteresowania objęły teologię, językoznawstwo, literaturę, poezję, sztukę, prawo, medycynę, botanikę, i druk. Wielkim osiągnięciem było monumentalne tłumaczenie i druk Biblii ozdobionej wspaniałymi drzeworytami. Działalność Franciszka Skoryny wpłynęła w znacznym stopniu na rozwój sztuki renesansowej na terenie ruskich ziem XVI-wiecznej Rzeczpospolitej.

Na zdj.: Karta tytułowa tzw. Biblii Franciszka Skoryny /http://www.orthodox.org.ua /

Na podst.: http://www.orthodox.org.ua/ http://www.belarusguide.com/

— Stefan Dmitruk