Paraskiewa Serbska (XI)

PARASKIEWA SERBSKA, mniszka (Prepodobnaja Paraskiewa-Pietka Serbskaja, Bołgarskaja), 14/27 października.

Urodziła się w pierwszej połowie XI w. w miejscowości Epiwat w Serbii. Jej rodzice byli szlachetnymi i pobożnymi ludźmi i w takim duchu wychowali córkę. Mieli też syna, który wstąpił do monasteru, otrzymał imię Eutymiusz i po latach został biskupem.

Po śmierci rodziców Paraskiewa udała się do Ziemi Świętej, a później na Pustynię Jordańską. Tam samotnie wiodła bezgrzeszne życie, żywiąc się tylko korzeniami pustynnych traw, podobnie jak niegdyś prorok Eliasz i św. Jan Chrzciciel. W swych zmaganiach duchowych musiała często walczyć z nieczystymi siłami, zawsze wychodząc z potyczek zwycięsko.

Po wielu latach pustelniczego życia objawił się jej anioł i polecił, aby wróciła do ojczyzny, by tam złożyć swoje ciało. Zamieszkała w Epiwat, przy cerkwi Apostołów. Tam też po śmierci spoczęło jej ciało. Grób świętej stał się źródłem licznych uzdrowień: ślepi odzyskiwali wzrok, chromi zaczynali chodzić.

W 1238 r. bułgarski król Jan Asen II rozkazał przenieść relikwie Paraskiewy do stolicy Bułgarii Trnowa. Gdy miasto zostało zdobyte przez sułtana Bajazeta, przeniesiono je do Jass w obecnej Rumunii. Później, po zajęciu Wołoszczyzny przez Turków, serbska księżna Milica wyprosiła je u władcy i przeniosła do Belgradu. Po zdobyciu i tego miasta przez wojska tureckie w 1521 r. wykupiono je i umieszczono w Konstantynopolu, skąd w 1641 r. powróciły do Jass. Kult świętej koncentruje się na Bałkanach.

W ikonografii święta przedstawiana jest w czarnych mniszych szatach z nakryciem głowy i rękoma modlitewnie złożonymi na piersi.

Imię Paraskiewa pochodzi od greckiego słowa paraskewi - "piątek".

opr. Jarosław Charkiewicz