Pojednanie 2013 - dzień trzeci cz. I

„Nie idealizujmy przeszłości. Zajmijmy się lepiej przyszłością” – mówił podczas debaty o potrzebach wspólnego świadectwa Kościołów ks. Henryk Paprocki. Debatą rozpoczął się trzeci, ostatni dzień konferencji „Przyszłość chrześcijaństwa w Europie. Rola Kościołów i narodów Polski i Rosji”. Obrady odbywają się w murach Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.

W obradach udział biorą ks. Dimitrij Sizonienko (sekretarz ds. stosunków międzychrześcijańskich Wydziału Zewnętrznych Kontaktów Kościelnych Patriarchatu Moskiewskiego), ks. Henryk Paprocki (rzecznik prasowy Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego), ks. Igor Kowalewski (sekretarz generalny Konferencji Biskupów Katolickich Rosji), Andrzej Grajewski (kierownik działu zagranicznego „Gościa Niedzielnego”), Zbigniew Nosowski (redaktor naczelny „Więzi”), Karina Czerniak (prezes Chrześcijańskiego Klubu Młodzieżowego „Hosanna”).

Reprezentujący Rosyjski Kościół Prawosławny ks. Sizonienko mówił o tym, jak w praktyce mogą współpracować Kościoły w Polsce i Rosji. Jego zdaniem jedną z głównych płaszczyzn jest praca duszpasterska z młodzieżą.

Ks. Igor Kowalewski zwrócił uwagę na problem utożsamiania religii z narodowością i stereotypy Polak-katolik, Rosjanin-prawosławny. Powiedział również o postrzeganiu przez Rosję innych krajów europejskich – „W mediach rosyjskich istnieją od jakiegoś czasu antyeuropejskie trendy (…) Rola Polski jako kraju europejskiego może być znamienna – zarówno dla Rosji i dla Polski, dla Kościoła Prawosławnego i Rzymskokatolickiego".

Do wczorajszej wypowiedzi metropolity Hilariona na temat prześladowań we współczesnym świecie odwołał się Andrzej Grajewski. Jego zdanie nic nie stoi na przeszkodzie, by utworzyć wspólną grupę obserwatorów. "Giną nasi bracia. Dlaczego mamy o tym milczeć?” Zaproponował utworzenie prawosławno-katolickiego laboratorium do spraw prac człowieka na poziomie instytucjonalnym. Grajewski mówił także o nieobiektywnym przekazie medialnym. Nawiązał do sprawy zbezczeszczenia moskiewskiej świątyni przez wokallistki zespołu „Pussy Riot” (2012 r.). Powiedział, że w polskich mediach dwie dziewczyny z zespołu przedstawione zostały jako ikony wolności – „to jest jakaś paranoja”.

Według Zbigniewa Nosowskiego w Polsce potrzebne jest świadectwo żywej wiary radosnych chrześcijan, świadectwo kościoła bardziej ewangelicznego. Publicysta stwierdził: „Nawrócenia potrzebuje nie tylko każdy z ludzi indywidualnie, ale także Kościół jako całość – musi on na nowo zdefiniować swoją misję”. Nosowski odniósł się do wydarzeń w centrum stolicy z 11 listopada br. Jego zdaniem zabrakło silnego głosu katolickich biskupów, którzy powinni skomentować wydarzenie. Stwierdził, że hierarchowie powinni czuć się do tego zobowiązani po podpisanym przed rokiem przesłaniem do narodów Polski i Rosji.

Opinię na temat sekularyzacji we współczesnym świecie przedstawił ks. Henryk Paprocki. Rzecznik PAKP stwierdził: „Tworzymy atmosferę oblężonego Kościoła, postrzegając w sekularyzmie coś potwornego, a tak naprawdę, gdyby nie sekularyzacja, to Kościoły spałyby używając Biblii jako poduszki”. Ks. Paprocki zaproponował zmianę akcentów w postrzeganiu zagrożeń. Jego zdaniem nie są one nowe. Powiedział: „Istnieje dziwaczna tendencja do mówienia, że w historii Kościoła były świetlane epoki, w których żyło się jak w raju. Takich epok nie było. Nie idealizujmy przeszłości. Zajmijmy się lepiej przyszłością. Zacznijmy myśleć w sposób konstruktywny”. Zdaniem ks. Paprockiego chrześcijanin nie powinien być przeciw komuś, ale za kimś.

Paneliści mówili o problemach jakie czekają dialog polsko-rosyjski i katolicko-prawosławny. Zdaniem ks. Henryka Paprockiego jednym z problemów jest niewiedza – „Powinniśmy się bardziej poznać. Powinno być to rozpoczęte już na poziomie szkolnym – na katechezie”. Według ks. Paprockiego problemem jest także brak literatury (trudny dostęp do książek rosyjskich w Polsce i odwrotnie). Do czekających głównych zadań należy przełamywanie stereotypów obecnych w mediach i wymiana młodzieży. Ks. Paprocki zaproponował także utworzenie wspólnej komórki informacyjnej związanej z katolicyzmem i prawosławiem.

Moderujący dyskusją prezes KAI Marcin Przeciszewski mówił o przedstawianiu Kościoła prawosławnego (zarówno polskiego jak i rosyjskiego) w polskich mediach. Jego zdaniem w przekazie masowym funkcjonują strzępy stereotypów – te najnowsze związane są z Rosyjskim Kościołem i patriarchą Cyrylem. Kościół w Rosji prezentowany jest często w sposób kompletnie niezgodny z rzeczywistością – jako przybudówka do polityki Putina. „Jako Katolicka Agencja Informacyjna staramy się zmienić ten stereotyp, pokazując prawdziwy obraz Rosyjskiego Kościoła i patriarchy” – mówił Przeciszewski.

fot. autora

— Paweł Karczewski