O soborze panprawosławnym w Instytucie św. Sergiusza w Paryżu

W dniach 18 - 20 października w Instytucie św. Sergiusza w Paryżu miało miejsce międzynarodowe sympozjum na temat: "Zrozumieć zagadnienia przyszłego soboru panprawosławnego." Sympozjum zostało przygotowane przez Instytut Teologii Prawosławnej im. św. Sergiusza w Paryżu, Centrum Badań Ekumenicznego Katolickiego Uniwersytetu w Leuven oraz przy partnerstwie Urzędu Kontaktów prawosławnej teologii i Kolegium Bernardynów w Paryżu.

Podczas trzydniowej konferencji przedstawiono i omówiono najważniejsze zagadnienia i wyzwania, które nurtują Kościół Prawosławny we współczesnym świecie. Problematyka poruszana na sympozjum pierwotnie została zainicjowana przez patriarchę Atenagorasa w 1961 roku na Rodos. Podjęto tam decyzję o konieczności zwołania aoboru panprawosławnego. Następnie na trzech wszechprawosławnych naradach przedsoborowych (kolejno w latach 1971, 1982 i 1986) ich problematyka została sprecyzowana i uaktualniona o kolejny zakres tematów. Od tego czasu Kościół Prawosławny wciąż szuka możliwości rozwiązania tych problemów poprzez kolejne spotkania przygotowujące Sobór.

W sympozjum uczestniczyli teolodzy prawosławni oraz innych wyznań chrześcijańskich z Francji, USA, Rosji, Grecji, Gruzji, Rumunii, Szwajcarii, Czech oraz Libanu. Organizatorzy kongresu zaprosili również niezależnych obserwatorów oraz przedstawicieli innych wyznań chrześcijańskich których oddzielnie przygotowany odczyt kończył każdą z pięciu sesji. Dało to możliwość obiektywnego i krytycznego osądu poszczególnych zagadnień oraz bezpośrednią i szczerą wymianę spostrzeżeń i doświadczeń. pracę w duchu ekumenicznej otwartości.

Trzydniowe sympozjum składało się z pięciu sesji, na których omawiano tematy dotyczące:

• daty wspólnego kalendarza liturgicznego, w tym daty świętowania Paschy oraz problemów pastoralnych związanych z reformą kalendarza liturgicznego w Rosji
• autokefalii, autonomii oraz dyptychów
• przyszłości prawosławnej diaspory, ze szczególnym uwzględnieniem Kościoła prawosławnego w Ameryce i omówienia sytuacji religijnej na jego terenie
• wewnątrzkościelnych i międzykościelnych relacji Kościołów prawosławnych, (zagadnienie relacji Kościołów siostrzanych, relacje ekumeniczne lokalnych Kościołów prawosławnych oraz kwestia uznawania chrztu i innych sakramentów przez inne Kościoły chrześcijańskie)
• znaczenia postu oraz wkładu prawosławia w kwestie społeczne i etyczne,(kryteria postu chrześcijan w społeczeństwie post-modernistycznym)

Przygotowania do soboru panprawosławnego trwają już 50 lat. Kwestia sporna ma tu głównie podłoże kanoniczne i eklezjalne. Wiele pytań pojawia się również w obliczu wyzwań, które niosą ze sobą czasy współczesne. Zadaniem konferencji oraz biorących w niej udział prelegentów było przybliżenie i uwypuklenie aktualnych problemów dręczących Kościół prawosławny na arenie międzynarodowej. Po dokonaniu każdego odczytu, w sprawie podejmowanego aktualnie tematu głos zabierali zaproszeni obserwatorzy z innych Kościołów. Wyrażali oni swoją opinię, dzieląc się przy tym swoim doświadczeniem, refleksjami, a także propozycją rozwiązań danego problemu. Każda sesja kończyła się również dyskusją pomiędzy uczestnikami sympozjum, a autorami poszczególnych wystąpień.

— Adam Pytel