FOCJUSZ, patriarcha konstantynopolitański (Swiatitiel Fotij, patriarch Konstantinopolskij), 6/19 lutego.
Urodził się około 810 r. w Konstantynopolu. Pochodził z patrycjuszowskiego rodu i odznaczał się nieprzeciętnymi zdolnościami i wiedzą. Długo poświęcał się służbie publicznej i nauce. Przy dworze cesarskim pełnił różne funkcje, będąc m.in. sekretarzem stanu.
W 858 r. cesarz Michał III skazał na banicję patriarchę Ignacego, a na jego miejsce mianował Focjusza. Odtąd jego życie wypełniły spory z papieżem rzymskim Mikołajem i jego następcą Hadrianem II. Spór ten trwał aż do 879 r., kiedy po śmierci Ignacego papież Jan VIII uznał Focjusza za prawowitego patriarchę konstantynopolitańskiego. Między Kościołami zapanował pokój.
Dla Kościoła prawosławnego św. Focjusz był zawsze postacią sztandarową w sporach z papieżami Rzymu. Kościół rzymskokatolicki początkowo uznawał go za pyszałka i ambitnego schizmatyka. Obecnie jednak wszyscy są zgodni co do jego nieposzlakowanego życia, zdumiewających zdolności i niezmiernie szerokich horyzontów myślowych.
Patriarcha Focjusz zmarł około 891 r. w Konstantynopolu. Zostawił po sobie bogatą spuściznę literacką, wśród której dominuje traktat, będący klasycznym wyłożeniem prawosławnej doktryny o Duchu świętym, z którą nie da się pogodzić łacińskiego filioque. Do naszych czasów dotarło też jego dzieło zatytułowane „Bibliotheca”, zawierające opisy i streszczenia 279 różnego rodzaju ksiąg oraz zawierające wiele fragmentów dzieł, które zaginęły.
Imię Focjusz wywodzi się od greckiego słowa phos- "jasność, światło".
oprac. Jarosław Charkiewicz
Zostań przyjacielem cerkiew.pl
Stałe wsparcie daje nam stabilność i możliwość realizacji nowych inicjatyw.
