JAN NOWY Z SOCZAWY, wielki męczennik (Wielikomuczenik Ioann Nowyj, Soczawskij), 2/15 czerwca, zm. 1330-1340.
Urodził się około 1300 r. Był bogobojnym kupcem z miasta Trabzon (obecna Turcja) nad Morzem Czarnym. Pewnego razu, wziąwszy swe towary, popłynął statkiem Wenecjanina Reiza. Kapitan był człowiekiem nieokrzesanym i wrogo nastawionym do prawosławia. Nie podobał mu się sposób bycia kupca, który wiele czasu spędzał poszcząc i modląc się oraz pomagając innym, ubogim pasażerom.
Podczas podróży, będący rzymskim katolikiem kapitan, kilkakrotnie prowadził z Janem dyskusje na temat jego wiary. Za każdym razem wychodził z nich pokonany. Kupiec z łatwością dowodził, która wiara jest prawdziwa. Po przybyciu statku w 1330 r. do znajdującego się nieopodal Bosforu Belgradu, kapitan udał się do miejscowego władcy perskiego i podstępem wydał mu Jana. Kupca wtrącono do więzienia i poddano torturom. Z męstwem zniósł wszystkie cierpienia w imię Chrystusa, nie uląkł się gróźb i pozostał wierny prawosławiu. Rozgniewany władca polecił więc, by przywiązano go sznurem do dzikiego konia i ciągnięto ulicami miasta, aż jego ciało całkowicie roztrzaska się o kamienie. Tak też uczyniono. Gdy koń wlókł Jana, pewien Żyd wybiegł ze swego domu i uciął mu głowę.
Ciało męczennika pogrzebali miejscowi chrześcijanie. Już wówczas w obecności relikwii zdarzały się cuda uzdrowienia. 2 czerwca 1402 r. przeniesiono je do położonego nad Dunajem rumuńskiego miasta Soczawa, a w 1589 r. umieszczono w nowo wybudowanej katedrze, gdzie znajdują się do dnia dzisiejszego. W latach 1686-1783 r. relikwie przebywały we Lwowie, zabrane tam przez króla Jana III Sobieskiego jako trofeum wojenne.
Święty Jan jest adresatem modlitw wiernych proszących o pomoc w sprawach związanych z handlem.
Na ikonach święty przedstawiany jest jako mężczyzna w średnim wieku, z bujną lecz niedługą, jasnokasztanową brodą. Ręce ma modlitewnie złożone na piersi. Zwykle o jego męczeństwie świadczy jasnoczerwony płaszcz, a nie krzyż, jak zazwyczaj w przypadku wyobrażeń męczenników.
Imię Jan pochodzi z języka hebrajskiego i oznacza "Bóg jest łaskawy".
opr. Jarosław Charkiewicz
Zostań przyjacielem cerkiew.pl
Stałe wsparcie daje nam stabilność i możliwość realizacji nowych inicjatyw.
